Dün Ankara’da imzalanan zirve bildirgesini okuyunca insanın aklına gelen ilk şey; NATO’nun modernleşme ve 3.0 diye sunduğu anlatının, aslında en eski ve en sert gerçekliğe bir dönüş olduğu...

İttifak, 1.0’ın o klasik varoluşsal tehdit tanımlarına geri döndü ama bunu yaparken bu kez o meşhur 3.0’ın baş döndürücü araç setini kullanıyor. 1990’ların kriz yönetimi ve demokratik genişleme üzerine kurulu o yumuşak dili, Beştepe’de yerini tamamen gerçekçi, savunma odaklı ve çok sert bir doktrine bıraktı.

Bildirge; yapay zekâ, transatlantik savaş bulutu uzay ve siber varlıklar gibi 3.0 teknolojilerini konuşurken, aslında 1.0’ın o klasik savunma reflekslerini tahkim ediyor. Bu ironi, bildirgenin en çok yazılmayan ama en çok bağıran gerçeği niteliğinde. İttifak, 1.0’ın korkusunu 3.0’ın teçhizatı ile yönetmeye çalışıyor. Rusya’nın uzun vadeli tehdidi karşısında, artık "yapacağız" değil "yaptık" diyen, muhasebe kalemlerine dönüşmüş, rakamlarla konuşan bir kararlılık var.

2026 için 70 milyar avro ve 2027 taahhüdü, aslında Washington’ın yükü paylaşma hayalinin Avrupa başkentlerinde ete kemiğe bürünmüş hâlidir. Ancak bu taahhüt kolektif değil, egemen bir yükümlülük. Bildirge, otuz iki ayrı sesin aynı anda konuştuğu, parçalı ama kendi içinde hizalanmış bir ittifak fotoğrafı sunuyor.

Cumhurbaşkanı ve Trump Hattı

Zirvenin en çok merak edilen ve Ankara’nın oyun kurucu kapasitesini belirleyen unsuru, Sayın Cumhurbaşkanımız ile Trump arasında kurulan o doğrudan ve güçlü iletişim hattıydı. Trump’ın işlemci diplomasisi ile Sayın Cumhurbaşkanı’nın stratejik sabrı arasındaki denge, NATO masasında otuz iki sesli koroyu susturan yeni bir frekans oluşturdu.

Bu, sadece nezaket içerikli bir görüşme değil; iki liderin de birbirinin masadaki ağırlığını tanıdığı, diplomatik bürokrasiyi baypas eden, sonuç odaklı bir hattın ilanı. Trump’ın kurumlar üstü........

© Türkiye