Dünya gündemi, İkinci Dünya Savaşı sonrası kurulan uluslararası düzenin artık taşıyamadığı yapısal krizlerle sarsılıyor. Kurumların etkisini yitirdiği, jeopolitik rekabetin gri alanlara kaydığı bir kırılma eşiğinden geçiliyor.

Tam da bu tabloda hafta, alışıldık "büyük başlıklar" yerine birbirine eklemlenen dosyalarla ilerledi. Suriye sahasında yeni bir denge arayışı konuşulurken, ABD Grönland üzerinden Avrupa’ya uzanan bir "rest" gösterdi. Davos ise bu iki hattın aynı vitrine çıktığı adres oldu.

Haftanın en kritik dosyalarından biri Suriye oldu. Şam yönetimi ile terör örgütü YPG arasında ateşkes ve askeri-idari yapıların kademeli entegrasyonunu öngören bir mutabakat gündeme geldi.

Tartışmanın odağında "kademeli entegrasyon" kavramı yer aldı. Sahada askerî tablo değişirken, masada kurumsal birleşme başlığı öne çıktı. YPG’nin kontrolündeki alanlarda sözde idari yapıların Suriye devlet kurumlarıyla birleştirilmesi, askerî unsurların Savunma ve İçişleri bakanlıkları bünyesine alınması ve sınır kapıları ile enerji kaynaklarının merkezi otoriteye devri sürecin ana eksenini oluşturdu.

Entegrasyon sürecinin sahada karşılık bulmaması sonrasında Suriye Ordusu ve yerel aşiretler eş zamanlı operasyonlara yöneldi. Operasyonlar, YPG’nin askerî ve ekonomik kapasitesini kısa sürede zayıflattı. Petrol ve gaz sahalarının büyük bölümünü kaybeden örgüt, gelirlerinin yüzde 70’inden fazlasını yitirerek Deyrizor’dan çekilmek zorunda kaldı ve Ayn el-Arab hattına sıkıştı.

Washington cephesinden gelen mesajlar, sahadaki tabloyla paralel seyretti. ABD’nin Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack’ın YPG için kullandığı "birinci ortaklık dönemi sona erdi" ifadesi, uzun süredir açık tutulan YPG parantezinin kapandığını tescil etti. Yaklaşık 15 yıldır sürdürülen YPG merkezli çizgi yerini farklı bir çerçeveye bıraktı. Kürtler için "tarihî bir fırsat" söylemi öne çıkarılırken, askerî ortaklık geri plana çekildi; Suriye devletiyle........

© Türkiye