ANTROPOSEN ÇAĞINDA SAMSUN
Beklenen son; üç kişinin hayatını kaybettiği Tekkeköy-Asarağaç, ya da halkın bildiği yer adı olarak Kirazlık mevkiindeki heyelan sahası Cumhurbaşkanlığı kararı ile imara kapatıldı.
"Başlık ile bu konunun ilgisi ne"? diyorsanız, kısaca açıklayalım. "Antroposen çağında yaşıyoruz" sözünü son zamanlarda birçok yerde duymuşsunuzdur. Nedir bu "Antroposen Çağı"? diyeceksiniz. Bu konuyu açıklamadan önce birkaç kısa bilgi notu paylaşalım:
Yeryüzü doğal yollarla aşınıyor. Coğrafya bilimi içinde bu konuyu işleyen bir bilim dalı var. Adı "Jeomorfoloji". Türkçe karşılığı "Yeryüzü Şekilleri Bilimi" demek. Bu bilim dalının başlıca konusu yeryüzünün nasıl bu şekli aldığı, mevcut görünümün nasıl ortaya çıktığı ve bunu etkileyen faktörlerin neler olduğu, yani kısa ve öz olarak; "aşınma-taşınma-birikme".
Geçmişte lise coğrafya ders kitaplarının da yazarı olan merhum hocamız Prof. Dr. Sırrı Erinç'in Jeomorfoloji kitabının girizgâhında bir ayet meali var. Ayette Allah (CC) diyor ki; "Sana dağları sorarlar; de ki: Rabbim onları ufalayıp savuracak, yerlerini düz, kuru bir toprak haline getirecek; orada ne çukur, ne tümsek göreceksin. ....." [Ta-Ha: 105]. Hocamıza ait koskocaman bin sayfalık kitabın özeti işte bu; "aşınma-taşınma-birikme". Ve o bin sayfalık Jeomorfoloji kitabının anlattığı tüm bilgilerin varacağı son nokta ayette geçen inişsiz çıkışsız "düz bir dünya".
Konuyu biraz daha açalım: Dağlar akarsularla, rüzgârlarla, kimyasal ve fiziksel çözülmelerle, eğimle, yerçekimi tesiriyle, volkanik faaliyetler vb iç ve dış kuvvetlerin etkisiyle aşınacak, erozyona uğrayacak. Sonra bu malzemeler akarsular, rüzgârlar, buzullar, akıntılar ve sair kuvvetlerle taşınacak. Taşınan malzemeler göl, deniz ve okyanus tabanlarında birikecek. Özetle; aşınacak, taşınacak, birikecek. Bu süreç dünyanın oluşumuyla başladı, yüz milyonlarca yıldır devam ediyor ve kıyamete kadar da sürecek. (Bu arada tam her yer düz oldu derken ya dağ oluşumu ve karaların yükselmesiyle, ya da denizlerin alçalmasıyla........
