menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Asrın Hastalıkları, A‘sâb ve İrade

17 0
15.02.2026

Asrımız, teknolojik ilerlemelerle birlikte insanın zihinsel ve duygusal yükünü de artırmıştır. Günümüzde en yaygın rahatsızlıklar artık yalnızca bedensel hastalıklar değil; kaygı, stres, panik atak, kronik huzursuzluk ve anlam krizidir. Bu tablo, bir yönüyle çağımızın sinir sistemi yorgunluğu olarak okunabilir.

Sürekli uyarana maruz kalan insan zihni, tehdit algısını artırır; beden ise buna fizyolojik olarak cevap verir. Kalp atışı hızlanır, kaslar gerilir, uyku bozulur. Duygusal alarm sistemi sık devreye girer. Bu hâl zamanla sinir sisteminde kalıcı izler bırakabilir.

Fakat insan yalnızca biyolojik bir organizma değildir; aynı zamanda anlam arayan bir varlıktır. Sinir sistemini yoran çoğu zaman yalnızca dış uyaranlar değil, iç dünyadaki çözülmemiş sorular ve kontrol edilemeyen gelecek tasavvurlarıdır.

A‘sâb: His ve Harekeye Hizmet Eden Sistemi Risale-i Nurdan tetkik edelim.

“Hem meselâ: Senin gözbebeğindeki o camid zerrecik dahi, senin gözünde, başında, vücudunda ve kuvve-i müvellide, kuvve-i cazibe, kuvve-i dafia, kuvve-i musavvire gibi deveran-ı deme ve his ve harekeye hizmet eden evride ve şerayin ve sair a'sablarda, hem senin nev'inde, ilâ âhir.. birer nisbeti, birer vazifesi bulunduğunu, bilbedahe bir Kadîr-i Ezelî'nin eser-i sun'u ve memur-u muvazzafı ve taht-ı tedbirinde olduğunu, kör olmayan göze gösterir.” (Sözler 297.sh - Risale-i Nur)

“A‘sâb” kelimesi sinirler olarak alırsak; His (duyu) ve hareke (hareket), bu sistem aracılığıyla gerçekleşir.

Fen ilmi ise sinir sistemini, hücre zarında meydana gelen küçük elektrik değişimleriyle çalışan muntazam bir ağ olarak tarif eder. Her sinir hücresinin içi ile dışı arasında ince bir elektrik farkı bulunur. Bu denge bozulduğunda bir dalga oluşur ve duyular iletilir, hareket başlatılır.

Mikro ölçekteki bu ince düzen, makro ölçekte beden sıhhatini tayin eder. Fen , sinir sistemini hücre zarında meydana gelen küçük elektrokimyasal değişimlerle çalışan organize bir ağ olarak açıklar.

“Zerre miktar şaşırsa, sıhhat ve........

© Risale Haber