Değerli dostlar! Bu yazımızda Abdurrahman Nursi’nin 1919’da Kürdistan Dergisi’nde yazdığı makale ve şiirini ele almaya çalışacağız inşaallah.

Kürdistan Dergisi, Kürdistan Gazetesi veya Mecmuası da denilen dergi Bediüzzaman Said Nursi’nin de üyeleri arasında olduğu Kürdistan Teali Cemiyeti’nin çıkardığı neşriyattandır. Kürdistan gazetesinin ilk sayısı 30 Ocak 1919’da çıkmıştır. Başyazarı Arvasizâde Mehmed Şefik’tir. Siyasetten başka her mevzudan bahs edileceği, her lisanda yazılacağı ve haftalık yayınlanacağı ilk sayıda belirtilmektedir.1 Söz konusu yayının kapak fotoğrafına baktığımızda sadece Kürdistan yazıldığı, gazete, dergi veya mecmua ifadesinin kullanılmadığını görüyoruz. Bu nedenle söz konusu yayından bahsedilirken farklı yazar ve araştırmacılardan kimi gazete, kimi dergi, kimi de mecmua tabirini kullanmaktadır.

Derginin imtiyaz sahibi Üstad’ın ilk dönem talebelerinden olup aynı zamanda Yeni Said Dönemindeki avukatlarından olan Mehmed Mihri Helav (Muhammed Mihri) olduğu gibi Sermuharriri (Başyazar) de yine hem Eski Said dönemi, hem de Yeni Said döneminde Üstad’a talebe olan Seyyid Mehmed Şefik Arvasi’dir. Dergi’de Seyyid Şefik Arvasi, Mehmed Mihri Helav, Abdürrahim Zapsu, Abdurrahman Nursi, Harputlu Ahmed Vehbi, Kadızade Mustafa Şevki, Kemal Fevzi, Emin Feyzi, Abdullah Cevdet vb. kişilerin yazıları mevcuttur. Veysel Aydeniz, derginin ilk sayısının 31 Ocak 1919’da, (28 Rebiül Ahir 1337/ 30 Kanuni Sani 1335) yayınlanmış olduğunu yazmaktadır. Dergi 1921/1922 yılına kadar yayınlanmış olup 37 sayı neşr olmuştur.2 Araştırmacı Yazar Seid Veroj’ta yukarıdaki yazarlara ilaveten Abdülvahid, Ahmed Arif, Cano, Mehmed Osman, M. Selim Begi ve başka bazı yazarların dergi de yazdığını belirtir.3

Abdurrahman Nursi’nin 'XÎRET BİKİN MEYÛS NEBİN’, ‘Gayretli olun, ümitsiz olmayın’ başlıklı yazısı derginin 21 Receb 1337/22 Nisan 1919 tarihli 6. sayısında Kürtçe olarak neşredilmiştir. Bir kısmı nesir, bir kısmı da şiirdir.4 Söz konusu yazı ve şiir Veysel Aydeniz’in sayfa numarasını verdiğimiz kitabında Kürtçe latinize edilmiş haliyle yayınlandığı gibi İlke Haber Sitesi’nde Reşad Cudi tarafından hem Kürtçe latinize edilmiş hali, hem de Türkçe çevirisi yayınlanmıştır. Risale Haber Sitemiz’in yazarlarından Mehmet Selim Mardin söz konusu yazı ve şiirin Türkçe çevirisine önceki yıllarda bir yazısında yer vermiştir.5

Reşad Cudi, makale ve şiir ile ilgili “Güzel Bir Tevafuk” başlığıyla şöyle bahseder: “Abdurrahman Nursi, bu şiirinde “Doksan sene sonra, ancak belki uyanırız” diyor. Nursi’nin bu şiiri doksan üç sene sonra elimize geçti ve bu buluş ve tercüme tam Üstad Bediüzzaman’ın vefat ettiği gün olan 23 Mart’a (2012) denk geldi. Abdurrahman Nursi’nin temenni ettiği uyanışın millete mal olması temennisiyle ruhu kabrinde şad olsun. 

Önemine binaen Nursi’nin bu yazı ve şiirini Kürtçe de latinize ederek ve Türkçeye çevirerek yeniden yayımlıyoruz. 

XÎRET BİKİN MEYÛS NEBİN

Di vê herba umûmî da, ji herkesî xudan-zerertir em in. Em perîşan, sergerdan bûn. Mal (û) mulkêt........

© Risale Haber