Son güncelleme: 16 Eylül 2026 -

YENİ Parti’nin yeni örgütlenme modeli: “Siyaseti yurttaşa geri vermek”

16 Eylül 2026 Çarşamba

Tercih edilen kaynak olarak ekle

ANKARA (Medyascope) – YENİ Parti, siyaseti yurttaşa geri vermek amacıyla hazırladığı yeni örgütlenme modeliyle parti içindeki karar alma ve katılım mekanizmalarını yeniden düzenlemeyi hedefliyor. Model; meclislerin güçlendirilmesi, siyasal katılımın üyelik sınırlarını aşması, yöneticiliğin süreli ve hesap verebilir hale gelmesi, doğrudan seçimler ve tematik örgütlenme olmak üzere beş temel dönüşüm üzerine kuruluyor.

YENİ Parti hayata geçirmek istediği yeni örgütlenme modelini “Siyaseti yurttaşa geri vermek” sloganıyla oluşturdu. Genel Sekreteri Yunus Emre, bu modeli anlattı. 

Emre bu yeniliklerin başında gelenleri, siyasetin profesyonel uğraş olmaktan çıkması, toplumun siyasi kararların alınmasına katılması, STK’lar ve meslek örgütleriyle daha iç içe bir siyasi işleyiş, siyasetçinin birtakım ayrıcalıklara haiz kişi olmaktan çıkması, siyasetin toplumsal bir görev olarak görülmesi gibi temel ilkeler olduğunu belirtti. 

YENİ Parti Genel Başkanı Özgür Özel’in 4 Ağustos’taki grup toplantısında ilçe ve il meclislerine dayanan bu örgütlenme modeline dair açıklamalarını hatırlatan Emre; raporu hazırlamak için yarısı siyasi tecrübesi olan, örgütlenme konularında geçmişte aktif görevler üstlenmiş kişilerden, diğer yarısı ise partide görevi olmayan akademisyenlerle siyasi parti sosyolojisi alanında deneyimli isimlerden oluşan bir heyetin çalıştığını kaydetti.

Heyetin bir ayı bulan çalışmaları sonucunda oluşturduğu “Siyaseti Yurttaşa Geri Vermek: YENİ Parti’nin Örgütlenme, Katılım ve Yönetici Seçme Modeli Üzerine Rapor” başlıklı rapor, Merkez Yönetim Kurulu’na (MYK) sunuldu. Partinin resmi dokümanı niteliğindeki bu rapor, milletvekillerine ve il başkanlarına gönderildi. 

Yeni bir siyasi katılım ve örgütlenme modelini ortaya koyabilmek amacıyla yürütülen bir çalışmayı Emre “Çünkü bir yandan mevcut otoriter koşullarda iktidara gelmeyi, demokratik dönüşümü gerçekleştirmeyi hedefleyen bir parti olarak toplumsal ve örgütsel kapasite üretmemiz gerekiyor. Kuruluş ve geçiş dönemi içinde birtakım mekanizmaları tanımlamamız gerekiyor” diye tarif etti. 

Bu örgütlenme modeliyle üyelerin yalnızca seçimlerde oy kullanan veya yöneticiler tarafından harekete geçirilen pasif kimseler olmaktan çıkarılması, karar süreçlerinin doğrudan parçası haline getirilmesi hedefleniyor.  Buna göre mahalle, ilçe, il meclislerinin siyasetin temel zemini olması sağlanacak ve yöneticilerin bütün üyeler tarafından seçilmesi, dönem sınırlaması ve mali şeffaflık ilkelerinin uygulanması gibi temel faaliyetler olacak. 

Geçici örgütlenmeden kalıcı modele

YENİ Parti’nin kuruluş ve geçiş dönemi örgütlenmesiyle nihai örgütlenme modeli birbirinden ayrılıyor. İlk aşamada güvenilir ve denetlenebilir bir üyelik sisteminin kurulması, il ve ilçe örgütlerinin oluşturulması ve mevcut siyasi birikimin yeni yapıya aktarılması hedefleniyor.

Kalıcı modele ise pilot uygulamalarla geçilecek. Bu uygulamalardan elde edilen deneyime göre tüzük, yönetmelik ve uygulamalarda değişiklik yapılabilecek. Emre’nin aktardığına göre geçiş döneminin sonunda geçici görevlendirme mekanizmalarının yerini “doğrudan üye iradesi, açık yurttaş katılımı, hesap verebilirlik ve kurumsal işleyişe” dayalı kalıcı örgütlenme modeli alacak.

YENİ Parti’nin hazırladığı raporda modelin hedeflediği değişim beş başlıkta özetleniyor: 

⁃ İl ve ilçe başkanlıklarının tek başına siyasal karar merkezi olmaktan çıkarılması. 

⁃ Siyasal katılımın parti üyeliğinin ötesine taşınması.

⁃ Yöneticiliğin süreli ve hesap verebilir bir koordinasyon görevine dönüştürülmesi.

⁃ Doğrudan ve eşitlikçi seçimlerin uygulanması.

⁃ Örgütlenmenin coğrafi birimlerin yanı sıra meslekler, toplumsal hareketler ve tematik alanlar üzerinden de kurulması.

Emre, raporun temel amacını, “geçmiş örgütsel deneyimi bütünüyle kaybetmeden fakat eski tahakküm ve patronaj biçimlerini yeniden üretmeden kısa vadede seçim kazanabilecek ve toplumu harekete geçirebilecek; uzun vadede ise yurttaşı siyasetin gerçek öznesi haline getirecek bir parti kurma programı” olarak tanımladı.

YENİ Parti’nin yeni örgütlenme modelinde böylece parti örgütünün karar merkezinin yöneticilerden meclislere, siyasal katılımın ise yalnızca üyelerden daha geniş bir yurttaş kitlesine doğru taşınması hedefleniyor. Rapora başlığını veren “Siyaseti yurttaşa geri vermek” bütün bu dönüşümleri bir araya getiriyor.

Kuruluş ve geçiş döneminden kalıcı modele

YENİ Parti’nin örgütlenme modeli iki ayrı dönem üzerinden tasarlanıyor. Kuruluş ve geçiş dönemi; seçimlere hazırlık, mevcut örgütlerin dönüşümü, hızlı mobilizasyon, üyeliklerin doğrulanması ve ilk kongrelere kadar uygulanacak mekanizmaları kapsıyor. Kalıcı örgütlenme modelinde ise mahalle, ilçe ve il meclisleri, tematik ağlar, sürekli katılım ve doğrudan demokrasi araçlarının çeşitlendirilmesi öngörülüyor.

Genel Sekreter Yunus Emre, modelin yalnızca kurumsal düzenlemelerden ibaret olmadığını, partinin mevcut siyasal alışkanlıklarının ve çalışma biçimlerinin de dönüştürülmesi gerektiğini belirtti. Bu kapsamda eğitim ve uyum programlarının da örgütlenme modelinin parçaları olacağını söyledi.

Partinin dört temel işlev üzerinden çalışması gerektiğini belirten Emre, bunları “temsil, üretim, hareket ve dayanışma” olarak sıraladı. Buna göre temsil, toplumun farklı kesimlerinin parti içinde görünür ve etkili olmasını; üretim, yerel ve ulusal sorunlara ilişkin bilgi ve politika üretilmesini; hareket, üretilen politikaların sahaya, seçmene ve toplumsal mücadele alanlarına taşınmasını; dayanışma ise yurttaşların sosyal ve yerel sorunlarıyla kolektif, kurumsal ve hak temelli bir ilişki kurulmasını ifade ediyor.

Emre, modelin stratejik amacını ise “demokratik dönüşüm için toplumsal çoğunluğu örgütlemek ve seçim kazanabilecek siyasi bir kapasite yaratmak” olarak tanımladı.

“Siyaseti yurttaşa geri vermek”

Modelin temel yeniliklerinden biri, parti yöneticilerinin doğrudan üyeler tarafından seçilmesi. Genel başkan dahil, il ve ilçe başkanlarının delege sistemi yerine üyelerin oylarıyla belirlenmesi planlanıyor.

Emre’ye göre amaç yalnızca seçim yöntemini değiştirmek değil, parti yöneticiliğinin niteliğini de dönüştürmek. Yönetici, üyeler üzerinde hakimiyet kuran bir makam olmaktan çıkarılarak ortak aklın oluşumunu kolaylaştıran, çalışmaları koordine eden ve hesap veren bir görev haline getirilecek. Emre, “Artık YENİ Parti’de illerde, ilçelerde, genel merkezde yönetici olacak kişiler, daha çok koordinatör olacak” diyerek bunu açıkladı. 

Bu anlayış, raporun temel sloganı olan “Siyaseti yurttaşa geri vermek” hedefinin de merkezinde yer alıyor. Parti üyelerinin seçim dönemlerinde oy kullanan veya yöneticilerin çağrısıyla harekete geçen pasif unsurlar olmaktan çıkarılması, karar süreçlerinin doğrudan parçası haline getirilmesi amaçlanıyor.

Üyelerin eşit kuruculuğu

Modelin temel ilkelerinden biri “üyelerin eşit kuruculuğu”. Buna göre yeni üye-eski üye ayrımı yapılmayacak; bir üyenin geçmiş siyasi konumu kendiliğinden görev veya ayrıcalık hakkı doğurmayacak. Yeni üyelerin uzun bekleme ve tanınma süreçlerine tabi tutulmayacağını belirten Emre, her üyenin bilgi ve yeteneğine göre parti çalışmalarına katkı sunabilmesinin hedeflendiğini söyledi. Geçmiş siyasi deneyimler yok sayılmayacak, farklı birikimler korunarak “eşit kuruculuk” benimsenecek. 

Modelin bir diğer temel başlığı ise “yurttaşa açık siyasi katılım”. YENİ Parti, siyasal katılımı yalnızca parti üyeliği üzerinden tanımlamıyor. Parti içi seçimlerde oy kullanma ve parti organlarını belirleme hakkı üyeliğe bağlı kalacak. Ancak parti politikalarının oluşumuna katkı sunma, yerel ve ulusal sorunlara ilişkin öneriler geliştirme, açık istişarelere katılma, tematik ve mesleki çalışma ağlarında yer alma, kampanya ve gönüllülük faaliyetlerine katılma gibi alanlar bütün yurttaşlara açık olacak.

Mahalleden il meclisine yeni örgütlenme

Özgür Özel’in grup toplantısında da değindiği örgütsel yapının ilk basamağını mahalle meclisleri oluşturacak. Mahalle meclisleri, partinin yurttaşa en yakın siyasal birimi olacak. Mahallenin sorunlarını ve toplumsal yapısını izleyecek, yerel sorunlara ilişkin öneriler geliştirecek, üyelerin katılımını sağlayacak ve gündemleri ilçe meclisine taşıyacak. Belediye hizmetleri ve kamu yatırımlarının izlenmesi de mahalle meclislerinin görevleri arasında olacak.

Bir üst basamakta ise ilçe meclisleri bulunacak. İlçelerde siyasetin temel organının ilçe başkanı veya ilçe yönetim kurulu değil, üyelerin oluşturduğu ilçe meclisleri olması planlanıyor. İlçe meclisleri ilçe politikalarını ve........

© Medyascope