Türkiye’de gençlik üzerine yazılan birçok metin aynı noktada takılıyor. İşsizlik rakamları sıralanıyor, yüksek kiralardan söz ediliyor, üniversite mezunlarının yaşadığı sorunlar anlatılıyor.

Bunların hepsi doğru. Fakat bütün bu belirtilerin arkasında daha derin bir mesele var. Belki de bugün Türkiye’de gençlerin yaşadığı temel sorun işsizlik değil. Daha derindeki sorun, emek ile gelecek arasındaki bağın zayıflamasıdır.

Bir toplumda insanlar yoksul olabilir. Tarih bunun sayısız örneğiyle doludur. Ancak insanlar emeklerinin hayatlarını değiştirebileceğine inanıyorsa, yoksulluk ile umut aynı anda var olabilir. Bugün Türkiye’de dikkat çeken kırılma tam da burada ortaya çıkıyor. Gençler yalnızca ekonomik zorluk yaşamıyor; emeklerinin onları daha iyi bir hayata taşıyacağına dair inançlarını da yavaş yavaş kaybediyor.

Belki de bu yüzden son yıllarda gençler üzerine yapılan tartışmaların önemli bir kısmı gerçek sorunun etrafında dolaşıyor ama ona tam olarak dokunamıyor. Sürekli eğitimden söz ediyoruz. Daha çok üniversite, daha çok diploma, daha çok sertifika öneriyoruz. Oysa birçok genç için sorun bilgi eksikliği değil. Sorun, bütün bu çabanın sonunda karşılaşacağı hayatın giderek daha belirsiz görünmesi.

Bir süre önce üniversite diploması yalnızca eğitim belgesi değildi; aynı zamanda toplumsal hareketliliğin sembolüydü. İşçi bir ailenin çocuğu üniversite okuyarak başka bir sınıfsal konuma ulaşabileceğine inanıyordu. Her zaman gerçekleşmiyordu ama bu ihtimal vardı. Şimdi ise farklı bir tablo ortaya çıkıyor. Diploma sayısı artıyor, eğitim süresi uzuyor, yabancı dil bilen gençlerin sayısı çoğalıyor; buna rağmen aynı ölçüde güçlü bir gelecek hissi oluşmuyor.

Bu durum tesadüf değil.

Çünkü son kırk yılda yalnızca ekonomi değişmedi. Geleceğin dağıtılma biçimi de değişti.

Neoliberal dönemin en büyük vaadi bireysel başarıydı. İnsanlara sürekli aynı hikâye anlatıldı: Çok çalışırsan yükselirsin. Kendine yatırım yaparsan kazanırsın.........

© Medya Günlüğü