menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Sterk gedaalde leesvaardigheid, dat is pas ondermijning van de maatschappij

14 0
08.09.2026

Sterk gedaalde leesvaardigheid, dat is pas ondermijning van de maatschappij

PISA-rapport plaatst Nederland onderaan de lijst

De Tweede Kamer maakt zich druk over het blijvend ontbreken van een verbod op gemaskerd demonstreren. Dit wordt gezien als een onderdeel van de ondermijning die onze samenleving bedreigt.

Dat is allemaal flauwekul en totaaltheater voor het paaien van de rechtse stemmer. Dinsdagochtend stelde het nieuwe PISA-rapport vast dat veertig procent van de vijftienjarigen niet behoorlijk kan lezen en schrijven. Zoals een auteur van jeugdboeken het bij Goedemorgen Nederland formuleerde: “Geen boeken, geen bijsluiters bij medicijnen, geen sollicitatiebrief kunnen schrijven”. Op dit verkeerde lijstje staat Nederland bij de Europese landen onderaan, net boven Griekenland.

Een half-analfabete bevolking, dat is pas ondermijning van de maatschappij.

De deskundigen buitelen over elkaar heen om uit te leggen dat aan dit probleem een veelheid van oorzaken ten grondslag ligt. Dat is altijd het beste recept om de zaken bij het oude te houden.

Thorbecke liet al in de grondwet zetten dat het onderwijs een zaak van aanhoudende zorg is voor de overheid. Daaruit vloeit voort dat de hoofdvraag is: waarom lukt het scholen zo slecht de leerlingen behoorlijk lezen te leren? Terwijl het misschien wel aan docenten ontbreekt maar zeker niet aan leermiddelen. Het antwoord is eenvoudig: de methodes deugen niet. Zij brengen leerlingen massaal een diepe afkeer van lezen bij. Waarom? Omdat docenten gedwongen worden heel veel tijd te verdoen met begrijpend lezen. Zij vervelen hun leerlingen met eindeloze zoektochten naar signaalwoorden en dergelijke flauwekul meer. Arjen Lubach heeft dat een jaar of wat geleden al uitvoerig aangetoond en bewezen maar hij wordt door beleidsmakers en pedagoochelaars uiteraard niet serieus genomen.

Hier is een voorbeeld van het moderne lezen voor groep zeven en acht. Citaat:

Stap 4: nadenken over scaffolding en modelingOm de leerlingen zelfstandig stappen te laten maken in het omgaan met rijke, complexe en uitdagende teksten, maak ik gebruik van scaffolding en modeling. Door scaffolding bied ik de leerlingen tijdelijk hulp, bijvoorbeeld door voorkennis aan te brengen rond de inhoud van de tekst. Ik doe dat bij deze tekst door eerst een filmpje met de leerlingen te kijken over de........

© Joop