menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Bir efsanenin sonu

135 1
07.01.2026

Yıllar yıllar boyunca.. BBC denince akan sular dururdu.

İkinci Dünya Savaşı sırasında Avrupa’nın sesi, nefesiydi. Özellikle Nazi işgali sırasında evlerde gizlice dinlenen radyoda milyonlar neler olup bittiğini BBC’den öğrenirdi.

TRT’nin kurumsal kimliğine kavuştuğu yıllarda da nirengi noktamız BBC olmuştu.

Hele 1982 yılında.. 12 Eylül sonrası üstünden tankla geçilen TRT’de bizler bildiğimiz her şeyi unutmaya zorlanırken, Falkland Savaşı ile bir medya gösterisi sahneleniyordu. Demir Lady unvanıyla demokrasiyi hedef tahtasına yerleştiren Thatcher, ta Güney Amerika’daki Falkland adalarına el koymaya kalkmıştı. Ve İngiltere ile Arjantin savaşa tutuşmuştu!

O günlerde BBC de hedefteydi. Zira İngiltere ile Arjantin arasında “taraf olmayı” reddediyordu. Haberleri tarafsız bir dille, “yerli ve milli olmaya çalışmadan” veriyordu.

Bu tavır, pek çok kritik başlıkta tekrarlandı. Bugüne kadar!

*. *. *

BBC yönetiminin editörlerle muhabirlerine gönderdiği bir e-posta ifşalandı. Ve “BBC efsanesi tarihe gömüldü.”

E-postada, ABD’nin Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro’yu “kaçırdığını” söylemeleri fiilen yasaklanıyordu:

"Haberlerde netlik ve tutarlılık sağlamak için, Venezuela'daki son olayları anlatırken lütfen aşağıdaki yönergeleri izleyin:

‘Captured’ (Yakalandı) - Bunu ABD’nin operasyon tanımına atfederek kullanın. Örnek: ABD, operasyon sırasında Maduro’nun yakalandığını söyledi.

‘Seized’ (Ele geçirildi) - Uygun olduğu durumlarda kendi haberlerimizde kullanılması kabul edilebilir.

‘Kidnapped’ (Kaçırıldı) - ifadesini kullanmaktan kaçının.

İlgili haberler üzerinde çalışırken bunu göz önünde bulundurduğunuz için teşekkür ederiz.”

* * *

Dilin, özellikle de haber dilinin, kitlelerin algısını biçimlendirmede ne kadar etkili olduğunu neredeyse 50 yıldır anlatır, dile getiririm.

Mesela, BBC yönetiminin önerdiği “ele geçirildi” kalıbının, zanlıların öldürülmesine dair........

© HalkTV