Türkiye, 1 Temmuz itibarıyla geri dönüşüm konusunda önemli bir eşiği geçti. Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) sistemiyle plastik, cam ve alüminyum içecek ambalajları artık çöpe değil, yeniden ekonomiye kazandırılacak. Vatandaş iade ettiği her ambalaj için teşvik alacak, ülke ise her yıl milyarlarca liralık ham maddeyi yeniden üretime kazandırma fırsatı yakalayacak.

Aslında bu uygulama yalnızca bir geri dönüşüm projesi değil; yıllardır Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın eşi Emine Erdoğan'ın himayesinde yürütülen Sıfır Atık Projesi'nin en önemli uygulama adımlarından biri. Bugüne kadar çevre bilincini artıran, atığın kaynağında ayrıştırılması konusunda toplumsal farkındalık oluşturan Sıfır Atık Hareketi, DOA ile artık vatandaşın doğrudan içinde olduğu yeni bir aşamaya geçmiş oldu.

Bugün DOA ile başlayan yeni dönem, Sıfır Atık Projesi'nin sadece çevreyi koruyan değil, aynı zamanda ekonomiye ham madde kazandıran yeni aşaması olarak görülmeli.

Fakat asıl soru şimdi başlıyor.

DOA, büyük dönüşümün ilk halkası mı olacak, yoksa sadece plastik şişelerin toplandığı sınırlı bir uygulama olarak mı kalacak?

Çünkü Türkiye'nin geri dönüşüm meselesi yalnızca içecek şişelerinden ibaret değil. Evlerimizden çıkan atığın büyük kısmını karton, kâğıt, plastik ambalajlar, cam kavanozlar, metal kutular, tekstil ürünleri ve elektronik atıklar oluşturuyor. Eğer hedef gerçekten döngüsel ekonomi kurmaksa, bu ürünlerin tamamını kapsayan yeni bir yol haritasına ihtiyaç var.

Sıfır Atık'tan Döngüsel Ekonomiye

Almanya, Hollanda ve İskandinav ülkeleri depozito sistemini tek başına uygulamıyor. Belediyelerin ayrı toplama altyapısı ile üreticilerin finansman sorumluluğunu üstlendiği modeller birlikte çalışıyor. Böylece geri dönüşüm yalnızca çevre politikası değil, aynı zamanda güçlü bir ekonomi modeline dönüşüyor.

Türkiye'de de ikinci aşama artık evde ayrıştırma olmalı.

Her apartmanda ve sitede kâğıt-karton, plastik-metal, cam ve organik atıklar için ayrı toplama sistemi kurulmalı. Ancak bunun sürdürülebilir olması için vatandaş yalnızca sorumluluk almamalı; aynı zamanda ödüllendirilmeli.

Bugün birçok kişi evinde çöplerini ayırıyor ama karşılığında hiçbir kazanımı olmuyor.

Oysa belirli miktarda kâğıt, plastik veya cam getiren........

© Habertürk