Finansal piyasalar bu haftaya öyle bir denklemle giriyor ki, önümüzdeki üç günün sonunda sadece petrolün değil, tahvilin, doların, altının, borsaların ve hatta Fed’in itibarının yönü değişebilir.

Geçen hafta Brent petrolün 100 doların üzerine çıkıp 109 dolara dayanmasının ve yüzde 8.4 artmasının arkasında artık yalnızca Hürmüz Boğazı’nın kapanması yoktu. Enerji arzının iki önemli damarı birden sıkıştı.

İran’ın kontrolündeki Hürmüz’den sonra Babülmendep de büyük ölçüde risk alanına girdi. Husilerin Yemen’in Kızıldeniz kıyısındaki ilerleyişi ve stratejik geçiş güzergâhı üzerindeki baskısı, dünyanın en önemli petrol ve ticaret yollarından birini tehdit eder hale geldi.

Bunun üzerine Suudi Arabistan’ın doğudaki petrol sahalarını Kızıldeniz’deki Yanbu terminaline bağlayan Doğu-Batı petrol boru hattı saldırıya uğradı ve devre dışı kaldı. Bu hat, Hürmüz’ü bypass ederek Suudi petrolünün Kızıldeniz üzerinden dünya piyasalarına ulaştırılması açısından kritik öneme sahip.

Petrolü 109 dolara taşıyan üçlü şok

Hürmüz kapalı. Babülmendep risk altında. Suudi Arabistan’ın alternatif ihracat hattı da çalışmıyor. Petrolü 109 dolara taşıyan asıl üçlü şok bu oldu.

Üstelik mesele yalnızca bugünün petrol üretimi değil. Piyasalar gelecekteki arzı fiyatlıyor. Suudi Arabistan’ın devre dışı kalması kalıcılaşırsa petrolün yeniden 100 doların altına inmesi için yalnızca savaş haberlerinin yumuşaması yetmeyecek. Alternatif taşıma güzergâhlarının da yeniden işler hale gelmesi gerekecek.

Buradaki en kritik nokta Suudi Arabistan. Dünyanın en büyük petrol ihracatçılarından birinin, ihracat kapasitesinin ciddi biçimde daralması küresel piyasa için büyük bir şok.

Petrol piyasası bu nedenle geçen hafta sadece “Savaş ne olacak?” sorusunu değil, “Dünyanın petrolü hangi yoldan taşıyabileceği” sorusunu fiyatladı.

Petrol neden cuma günü 104 dolara indi?

İşte burada piyasaya ilk umut ışığı geldi. Körfez İşbirliği Konseyi çerçevesinde altı Körfez ülkesi ile İran’ın bugün bir araya gelerek Hürmüz Boğazı’ndan geçişleri görüşecek olması, petrol piyasasında bir miktar rahatlama yarattı. Petrolün cuma günü 109 dolardan 104 dolar civarına gerilemesinin sırrı burada.

Piyasa savaşın bittiğini fiyatlamadı, sadece “Hürmüz için bir kapı açılabilir” ihtimalini fiyatladı. Bu önemli bir fark.

Ancak haftaya başlarken öğrendik ki, bu toplantı ABD’nin talebi ve Suudi Arabistan’ın talebiyle iptal edildi. Reuters’in geçtiği habere göre

Umman, İran ile Körfez ülkelerini Hürmüz Boğazı konusunda bir araya getirecek toplantının “uzlaşı” ihtiyacı nedeniyle ertelendiğini açıkladı

Orta Doğu’da diplomatik çözüm umutları zayıflarken, bölgenin iki kritik petrol geçiş noktasında yaşanan yeni saldırılar küresel enerji arzına ilişkin endişeleri artırdı.

Kritik toplantı ertelendi

Umman'da İran ile Körfez ülkelerini bir araya getirmesi planlanan toplantının ertelenmesi, bir kez daha diplomatik çabaların sekteye uğramasına yol açtı. Umman Dışişleri Bakanı Seyyid Bedr el-Busaidi, planlanan........

© Habertürk