menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Bir Lekelenme Hikâyesi (daha): Mecdelli Meryem

73 0
29.03.2026

Tek tanrılı dinler, günaha yeltenen, insanı cennetten kovduran ve dolayısıyla da doğum acısı gibi “cezalarla” terbiye edilen kadının tarihidir. Musevilikte, Hristiyanlık ve Müslümanlıktaki pek çok kutsal kitapta, güçlü kadın figürler, tanrının annesi kabul edilip tapınılan Magna Materler ve kahramanlık esatirlerine rastlıyoruz. Bununla beraber, Delilah ve Jezebel gibi kötücül vamp kadınlardan, Sodom ve Gomore gibi yozlaşmış yerlere özlemle (geri) bakıp tuzdan bir sütuna dönüşen Lut’un eşine kadar düşmüş kadınlar da vardır. Ama bu hep böyle miydi? Dinler tarihini kaleme alan Elaine Pagels gibi akademisyenlere göre özellikle Tevrat ve İncil üzerinde yaptığı çalışmalardan yola çıkarak, yüzyıllar içinde pek çok kadının adının karalandığını ve silindiği biliyoruz. Burada Junia çok çarpıcı bir örnek teşkil eder. İncil’in Romalılar 16:7 kitabındaki Junia, Havari Pavlus tarafından “elçiler arasında seçkin” olarak nitelendirilir. Junia erken dönem Hristiyanlıktaki en önemli havarilerden biri olarak adlandırılmıştır. Hristiyanlığın ilk 400 yılında İsa peygamberin pek muhterem kadın havarisi olarak yerini korur heyhat 6-10. yüzyıllarda İncil metnini çoğaltan rahipler ismini bir erkek ismi olan “Junias” olarak değiştirmeye başlarlar. Orta Çağlarda Junia artık erkek Junias olmuştur. Kadın olduğu tamamıyla unutulur. Daha hazin bir dönüşüm hikâyesi için Mecdelli, yani Magdala kasabasından olan Meryem’e (Mary Magdalene) bakmamız gerekir. Günümüzde “fahişe” olarak bilinen Mecdelli Meryem’in bu şekilde anılması tamamen bir kişinin yaftalayıcı vaazı yüzünden öyledir. Ama bugün o vaazı herkes unutmuş, bir fahişenin ayaklarını yıkayacak kadar affedici İsa figürüne kilitlenmiştir. Gelin size Magdelena’nın metamorfozunu anlatayım.

MERYEM, DİRİLEN İSA’YI İLK GÖRENDİR

İncil’in en eski kitabı olduğu düşünülen Pavlus’un kitabı, yaklaşık M.S. 50-60 yıl sonra kaleme alınmıştır, bu en eski Hristiyanlık........

© Gazete Pencere