Özeleştirme dendiğinde ilk akla gelen kimi devlet tarafından kurulmuş kamu iktisadi kuruluşlarının (KİT) özelleştirilmesi akla gelmektedir. Ama aslında özelleştirme sadece KİT’lerin değil eğitim, sağlık, yerel yönetim hizmetleri gibi kamusal pek çok hizmetin özelleştirilmesi olarak toplum yaşamının pek çok yönünü etkileyen bir uygulamadır.

Kapitalist devlet, vergi toplayan ve savunma ve asayişi sağlamak isin oluşturduğu silahlı örgütler olan asker ve polis güncüden ibarettir. Bunlar dışında her tür harcamayı da israf olarak gören bir anlayışa sahiptir. Belki özel sektörün kurmaya gücü yetmeyeceği bazı tesisler burjuva devletler tarafından kurulmuştur. Ama burjuva devletinin KİT’ler denilen iktisadi kuruluşları, parasız eğitim, parasız sağlık kurumları, sosyal güvenlik sistemi, yerel hizmetlerle ilgili kamusal hizmet kuruluşları, işçi sınıfı başta olmak üzere emekçi sınıfların mücadelesi ve elbette Ekim Devrimi ve sosyalizmin tehdidi karşısında vermek zorunda kaldığı tavizlerin ürünü olarak oluşturulmuşlardır.

1929 Ekonomik krizi sonrasında Keynesci uygulamaların krizden çıkışı reçetesi olarak dereye sokulması devletlerin ekonomiye müdahalesi ve KİT’lerin yaygınlaşması,

Parasız eğitim ve sağlığın, sosyal güvenlik siteminin tüm emekçileri kapsayacak biçimde genişletilmesi,

İkinci Dünya Savaşı sonrası bir yandan sosyalizmin Avrupa’nın ortasına dayanması ve başlıca Avrupa ülkelerinde sosyalizmin faşizme karşı mücadelede işçi sınıfı partilerinin güçlenerek çıkması, halk yığınları içinde büyük bir prestij kazanması,

Avrupa’nın başlıca ülkelerinde sosyal devletçilik olarak da ifade edilen soyal reformcu uygulamaların yaygınlaşması, KİT’lerin büyüyüp genişlemesi,

İşçilerin sendikalarının örgütlenmesini kolaylaştırılması, işçilerin fabrika yönetimlerine ortak olmasına varan uygulamaların yaygınlaması… burjuvazinin fıtratında olup da o ortamda tezahür eden gelişmeler değildir.

Tersine bu reformlar, işçi sınıfı mücadelesinin ve sosyalizmin işçiler arasında olduğu gibi emekçi yığınlar içinde de kazandığı büyük prestiji düzenleri için tehlike gören egemen burjuvazinin düzenlerini ayakta tutabilmek için verdikleri tavizlerdi! Bu yüzden de burjuvazi ilk fırsatta bu tavizleri geri almak isteyecekti ve bunun için her fırsatı kullandı.

İş güvencesinin tasfiyesi, esnek çalıma, taşeronlaştırma

Nitekim Sovyetler Birliği Komünist Partisinin (SBKP) 1958’de yepılan 20. Kongresinde “Kapitalizmle sosyalizmin barış içinde bir arada yaşayabileceğini” öne sürerek, kapitalist ülkelerdeki sınıf partilerine, sendikalara burjuvazileriyle bir takım reformlar üsütünden uzlaşabilecekleri çağrısı yapması. Bunun işçi sınıfı partilerinde ve sendikalarda büyük kafa karışıklığına ve bölünmelere yol açması, burjuvaziyi, işçi sınıfı tehdidinden kurtarmak için bir fırsat olarak kullanma konusunda cesaretlendirdi.

’70’li yılların ortasından itibaren başlıca kapitalist ülkelerde burjuvazi tavizlerini geri almak için harekete geçti. Neoliberal politikaların merkezine “Devletin küçültülmesi”, “Kamusal harcamaların kısıtlanması” doğrultusunda atılan adımlar, ’90’ların başında ilan edilen yeni dünya düzeninin altyapısı olarak yenilenmesi için özelleştirme koçbaşı olarak kullanıldı.

Kurallı çalışmanın, sendikalaşmanın, iş güvencesinin merkezi olan KİT’lerin tasfiyesi olarak gerçekleştirilirken esnek çalıma, taşeronlaştırma, kalite çemberleri toplam kalite yönetimi gibi teknolojik adımlar atılarak, “kurallı çalışma”, iş güvencesine dair kuralların ortadan kaldırılması eşlik etti.

Toplam açısından bakıldığında yeni dünya düzeninin altyapısının yenilenmesindeki amacın işçi sınıfı mücadelesi ve sosyalizmin dünyaya vurduğu derin damgayı silmek, gelecek kuşakları bu işçi sınıfının mücadelesinin, sosyalizmin eseridir denecek bir iz bırakmamak olduğunu söylemek hiç de yanlış olmaz.

Yani özelleştirme dendiğinde akla geldiği gibi kamusal kaynaklarla oluşturulmuş olan kimi holdinglere sermaye gruplarıne peşkeş çekilmesinden fazlasıdır. Dahası özelleştirme, işçi sınıfının ve sosyalizmin insanlık tarihine vurduğu........

© Evrensel