Dört yüz yıldır aynı ölüm
Kömür madenlerinde kayıtlara geçen en eski ölümlü kazalardan biri 1621’de İngiltere’nin Gateshead kentinde yaşandı. Richard Backas adlı madenci yer altında grizu nedeniyle yanarak yaşamını yitirdi.
Aradan dört yüz yılı aşkın zaman geçti.
Bu yazıyı hazırlarken son yüz yılda G20 ülkelerinde yaşanan büyük kömür madeni facialarını tarıyordum. ABD’den Almanya’ya, Japonya’dan Güney Afrika’ya uzanan uzun bir ölüm listesi vardı önümde.
Tam o sırada Soma’dan yeniden ölüm haberi geldi.
Böylece yüzlerce yıldır okuduğumuz maden faciaları bir anda tarih olmaktan çıktı.
1 Ekim’de İmbat Madencilik’e ait Eynez yer altı kömür ocağında göçük meydana geldi. Halit Ersay, Kerim Ören, Ramazan İnce, Ömer Karakaya ve İsa Olcay yaşamını yitirdi. İki işçi yaralı kurtarıldı.
Bu isimleri özellikle vermek istedim.
Çünkü her birinin bir hayatı, ailesi, dostları vardı. Her biri yalnızca bir sayı değil, bir insandı.
Konuyu Evrensel’den Deniz İpek 2 Ekim tarihli köşesinde ayrıntılı biçimde yazdı. 3 Ekim’de de Evrensel bu konudaki haber ve yorumlarıyla önemli bilgiler verdi. Bunları tekrar etmeyeceğim.
Soma zaten bu acıyı biliyor. 2014’te 301 madenci öldü. Kozlu’da 1992’de 263, Amasra’da 2022’de 43 madenciyi kaybettik.
Şimdi aynı Soma’da beş isim daha bu listeye eklendi.
Kömürün insanlık tarihinde önemli bir yeri var. Birinci Sanayi Devrimi’nin temel enerji kaynaklarından biriydi. Buhar makinelerini, fabrikaları, demir yollarını besledi.
Ama o dönem başka, bugün başka.
Artık rüzgarımız, güneşimiz, hidroelektriğimiz ve giderek gelişen enerji........
