OVP’de mesele hedef koymak değil, tutturmak
Yeni OVP’de enflasyon, büyüme, ihracat ve milli gelir hedefleri olumlu bir tablo ortaya koysa da programın en büyük sınavı rakamları açıklamak değil, bu hedeflerin arkasında kararlılıkla durabilmek olacak. Geçmiş programlardan yaşanan sapmalar nedeniyle oluşan güven sorununun aşılması, 2027-2029 döneminde öngörülebilirliğin sağlanmasına bağlı.
Orta vadeli programların kaderini belirleyen, içindeki hedeflerin ne kadar güzel göründüğünden çok o hedeflerin arkasında ne kadar güçlü bir siyasi irade olduğudur. Güçlü bir perspektif, sağlam bir ana kurgu ve doğru öncelikler elbette önemlidir. Ancak bunların hepsi, uygulama kararlılığı yoksa kağıt üzerinde kalmaya mahdumdur.
Hafta sonu açıklanan 2027-2029 Orta Vadeli Programı bu açıdan önceki programlardan çok farklı değil. Enflasyonun düşürülmesi, mali disiplin, sürdürülebilir büyüme, cari açığın kontrol altında tutulması, istihdamın artırılması, ihracatın ve verimliliğin yükseltilmesi yine programın temel hedefleri. Yeni olan ise jeopolitik risklerin arttığı bir dünyada “ekonomik güvenlik ve dayanıklılık” başlığının ilk kez bu kadar açık biçimde programın merkezine alınması. Enerji, gıda, kritik mineraller, savunma sanayii, yarı iletkenler, yapay zeka ve stratejik teknolojilerde dışa bağımlılığı azaltma hedefi bunun göstergesi.
Bir başka dikkat çekici değişim de sanayi politikasının ağırlığının artması. İmalat sanayiine 250 milyar TL ilave kredi, yüksek teknoloji yatırımları için üç yılda 750 milyar TL YTAK kredisi, ihracat finansmanının güçlendirilmesi ve kamu alımlarının yerli üretimi destekleyecek şekilde kullanılması öngörülüyor. Sosyal konut, demiryolu, sağlık, madencilik ve savunma yatırımlarındaki yüksek artışlar da kaynak tahsisinin yönünü gösteriyor.
OVP’nin en büyük sorunu itibar
Fakat bütün bunlardan daha önemli bir sorun var. O da OVP’nin itibarı.
Türkiye’de son yıllarda açıklanan programlara baktığımızda hedeflerin önemli bölümünün daha program süresi dolmadan değiştirilmek zorunda kalındığını görüyoruz. Enflasyon bunun en çarpıcı örneği. 2024-2026 OVP’sinde 2026 sonu enflasyonu yüzde 8,5 olarak öngörülüyordu. Sonraki programda 2027 için yüzde 7 hedeflendi. 2026-2028 OVP’sinde 2028 için yüzde 8 hedefi konuldu. Şimdi ise 2029 için hedef yüzde 9. Yani tek........
