Yusuf Cihad DEMET / Vergi Başmüfettişi

Gelir vergisi mükellefleri tarafından 2025 takvim yılında elde edilen kazanç ve iratların 2 Mart 2026 - 31 Mart 2026 tarihleri arasında yıllık gelir vergisi beyannamesi ile beyan edilmesi ve beyanname üzerine tahakkuk edecek gelir vergisinin birinci taksitinin beyanname verme süresinin son günü olan 31 Mart 2026 tarihine kadar, ikinci taksitinin ise 31 Temmuz 2026 tarihine kadar ödenmesi gerekmektedir.

Gelir vergisi mükelleflerinin 2025 takvim yılında elde ettikleri farklı gelir unsurlarının ne şekilde beyan edileceğini ve beyan usulündeki dikkat edilmesi gereken önemli hususları özet halinde inceleyelim.

Ticari, Zirai ve Mesleki Kazançların Beyanı

Tacirler, çiftçiler ve serbest meslek erbapları, bir takvim yılında elde ettikleri kazançlarını Gelir Vergisi Kanunu'nun (GVK) 85. Maddesi uyarınca yıllık gelir vergisi beyannamesi ile beyan etmek zorundadırlar. Ayrıca bu mükellefler; ticari, zirai ve mesleki faaliyetlerinden kazanç temin etmeseler de, zarar dahi elde etseler, yıllık gelir vergisi beyannamesi vermekle yükümlüdürler. Buna karşın; bu kapsamda olup da genel kuralın aksine beyan edilmesi gerekmeyen gelirler aşağıdaki gibidir.

- Kazancı basit usulde tespit olunan mükelleflerin GVK’ nın Mükerrer 20/A maddesi uyarınca yıllık gelir vergisi beyannamesi vermeleri gerekmemektedir.

- Sosyal içerik üreticiliği, internet ve benzeri elektronik ortamlar üzerinden sunulan hizmetler ile mobil cihazlar için uygulama geliştiriciliği faaliyeti ile iştigal eden ve şartları sağlayan mükelleflerin, 2025 takvim yılında elde ettikleri ve tutarı GVK’ nın 103. Maddesinde yer alan gelir vergisi tarifesinin dördüncü dilim tutarı olan 4.300.000 TL’yi aşmayan gelirlerinin GVK’ nın Mükerrer 20/B maddesi uyarınca beyan edilmesi gerekmemektedir.

- Tevkifat usulü ile vergilendirilen çiftçilerin, faaliyetleri neticesinde elde ettikleri zirai kazançları üzerinden ödemeyi yapanlar tarafından müstahsil makbuzu düzenlenerek tevkif edilen gelir vergisi, çiftçiler açısından nihai vergileme olduğundan bu mükelleflerin elde ettikleri kazançlarının GVK’ nın 86/1-a maddesi uyarınca beyan edilmesi gerekmemektedir.

- Serbest meslek kazancı elde eden müellif, mucit ve ihtira beratı sahibi mükelleflerin GVK’ nın 18. Maddesi kapsamında elde ettikleri ve tutarı GVK’ nın 103. Maddesinde yer alan gelir vergisi tarifesinin dördüncü dilim tutarı olan 4.300.000 TL’yi aşmayan gelirlerinin beyan edilmesi gerekmemektedir. Bu kapsamdaki mükelleflere yapılan ödemeler sırasında tevkif edilen  oranında gelir vergisi, bu mükellefler açısından nihai vergileme olacaktır.

Ücret Gelirinin Beyanı

Tek işverenden elde edilen ve tutarı GVK’ nın 103. Maddesinde yer alan gelir vergisi tarifesinin dördüncü dilim tutarı olan 4.300.000 TL’yi aşmayan tevkifata tabi tutulmuş ücretler beyan edilmeyecektir.

Birden fazla işverenden tevkifata tabi tutulmuş ücret geliri elde edilmesi halinde ise birinci işverenden elde edilen ücretin hangisi olacağı ücretli tarafından serbestçe belirlenebilecek ve birden sonraki işverenden elde edilen ücretlerin toplamının GVK’ nın 103. Maddesinde yer alan gelir vergisi tarifesinin ikinci dilim tutarı olan 330.000 TL’yi aşmaması ve bu tutar aşılmamakla birlikte aynı zamanda birinci işverenden elde edilen ücret de dahil olmak üzere tüm işverenlerden elde edilen ücretlerin toplamının GVK’ nın 103. Maddesinde yer alan gelir vergisi tarifesinin dördüncü dilim tutarı olan 4.300.000 TL’yi aşmaması halinde tevkifata tabi bu ücretler için yıllık gelir vergisi beyannamesi verilmeyecektir. Belirtilen şartları sağlamayan ücretler yıllık gelir vergisi beyannamesi ile beyan edilecek ve işverenler tarafından ücret ödemesi sırasında tevkif edilen gelir vergileri, verilecek yıllık gelir vergisi beyannamesi üzerinden hesaplanan gelir vergisinden mahsup edilebilecektir.

Bununla birlikte; gelir vergisi tevkifatı uygulanmamış ücretlerin tutarının, 2025 yılı asgari ücretin yıllık matrahı (yıllık net asgari ücret) olan 265.256,04 TL’yi (22.104,67 x 12) aşması halinde beyan edilmesi gerekmektedir. Beyan edilen tevkifatsız ücretler için beyanname üzerinde GVK’ nın 23/18. Maddesinde yer alan “asgari ücret istisnasından” faydalanılabilmesi mümkündür.

- 6132 sayılı At Yarışları Hakkında Kanuna göre lisans sahibi olan veya lisans sahibince yetkilendirilen kişi tarafından organize edilen yarışmalara katılan atların jokeyleri, jokey yamakları ve antrenörlerine yapılan ücret ödemeleri üzerinden oranında gelir vergisi tevkifatı yapılmakta olup elde edilen bu ücretler için tutar ne olursa olsun yıllık gelir vergisi beyannamesi verilmeyecektir. (GVK Geçici Madde 68)

- Lig usulüne tabi spor dallarındaki sporculara yapılan ücret ödemeleri üzerinden en üst ligdekiler için , en üst altı ligdekiler için , diğer ligdekiler için %5........

© Ekonomim