Sanayi üretimi, eylülde önceki aya göre yüzde 2,1; geçen yılın aynı ayına göre de yüzde 2,6 arttı. Sanayinin lokomotifi konumundaki imalatta üretim aylık bazda yüzde 2,3, yıllık yüzde 2,6 artış kaydetti.

Bu yıl iç ve dış olumsuz­lukların baskıladığı sa­nayi, yılın son çeyreğine girerken, bazı yüksek katma değerli alt sektörlerdeki güçlü performansın da etkisiyle be­lirli bir toparlanma tablosu ser­giledi. Sanayi üretimi dört aylık düşüş rallisinin ardından eylül­de yeniden artışa geçti.

Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) açıkladığı takvim ve mevsim etkilerinden arındırıl­mış eylül ayı verilerinde önce­ki aya göre yüzde 2,1 artan top­lam sanayi üretimi, takvim et­kisinden arındırılmış veride de geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 2,6 artış kaydetti. Üre­tim, istihdam, ihracat ve tekno­lojik dönüşümün ana omurga­sını oluşturan ve sanayi üreti­minde yüzde 90’a yakın oranla en büyük paya sahip lokomo­tif sektör imalat sanayiindeki performansı esas belirleyici ol­du. İmalat sanayii, eylülde ay­lık bazda yüzde 2,3, yıllık bazda yüzde 2,6 üretim artışı kaydet­ti. Madencilik ve taş ocakçı­lığı sektörünün üretimi aylık bazda yüzde 1,1, yıllık bazda da yüzde 1,2; elektrik, gaz, bu­har ve iklimlendirme sektörün üretimi de aylık yüzde 0,1, yıllık bazda yüzde 4 arttı.

Aylar sonra toparlanma

Toplam sanayi üretiminin son bir yılda aylar bazında per­formansı hem iç hem dış koşul­ların etkisiyle dalgalı ve genel olarak zayıf bir seyir ortaya ko­yuyor. 2025 sonbahar ayların­da yüzde 2-3 bandındaki ılımlı yıllık artışlar, jeopolitik gerili­min yükseldiği yılın son ayında ve 2026 başında yerini eksi de­ğerlere bıraktı. Aralık 2025’te yüzde 2,1, Ocak 2026’da yüzde 1,9 gerileme görüldü. Şubatta yüzde 2,2’lik toparlanma kısa sürdü; sıcak savaş ayı martta yeniden yüzde 1,2 düşüş ya­şandı. Ateşkes sonrası nisan­daki yüzde 6,1’lik güçlü sıçra­ma, büyük ölçüde baz etkisi ve geçici bir canlanmayı yansıtı­yordu. Mayıstan itibaren ise endeks yeniden negatif veya sıfıra yakın seyretti, haziran­da yüzde 1,3, temmuzda yüzde 0,2, ağustosta yüzde 1,7 gerile­me kaydedildi.

İçeride sıkı para politikası ve yüksek faiz ortamının, iç tale­bi baskı altına alması olumsuz seyirde etkili oldu. Finansman maliyetlerinin yüksekliği, iş­letmelerin stok ve üretim ka­rarlarını sınırlarken, enflasyo­nun hâlâ yüzde 30 civarında seyretmesi maliyet baskısını sürdürdü. Bu ortam, özellik­le emek yoğun ve iç piyasaya dönük sektörlerde üretimi za­yıflattı. İmalat PMI’sinin uzun süredir 50’nin altında kalma­sı da bu zayıf aktivite ortamını teyit ediyor. Dışarıda ise küre­sel talep koşulları ve rekabet­çi baskılar ön plana çıktı. Av­rupa başta olmak üzere ana ihracat pazarlarındaki yavaş­lama, Çin’in fiyat rekabeti ve bazı pazarlarda korumacı eği­limlerin güçlenmesi, Türk sa­nayisinin dış talebini olumsuz etkiledi. Orta Doğu’daki jeopo­litik gerilimler enerji ve navlun maliyetlerini........

© Dünya