Makro hedeflere küresel şok ayarı
Orta Vadeli Program (OVP) kapsamında geçen yıl eylül ayında 2026 makro dengeleri kurulurken öngörülemeyen jeopolitik riskler, savaş ve petroldeki sert yükseliş, 2026 hedeflerini derinden sarstı. Mevcut OVP’nin özellikle enflasyon, cari denge ve büyümü hedefleri kâğıt üzerinde kaldı ve ekonomik gerçeklerle bağı koptu. Güncelleme çalışmaları başlayan yeni OVP’de özellikle enflasyon, cari açık ve petrol fiyatı varsayımlarının yukarı; büyüme hedefinin ise aşağı yönlü revize edilmesi bekleniyor.
Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı ile Hazine ve Maliye Bakanlığı koordinasyonunda eylül ayının ilk haftasında açıklanacak olan 2027-2029 dönemi OVP için güncelleme çalışmaları devam ediyor. Önceki OVP’de 2026 için konulan hedefler, yeni OVP’de “gerçekleşme tahmini” şeklinde revize edilecek. 2027 ve 2028 hedefleri de revize edilirken, 2029 için de hedefler konulacak. 5018 sayılı kanun gereği her yıl üç yıllık vadelerle hazırlanan ve rutin olarak her sonbaharda güncellenen OVP’de bu yılki çalışma sadece olağan bir revizyondan ibaret kalmayacak. Ekonomi yönetiminin bütçede uyguladığı katı disipline rağmen, dünya genelinde kartların yeniden karılması, yeni programı bir rutin güncellemeden çıkarıp küresel fırtınaya karşı korumacı bir esnetme hamlesine dönüştürecek. Yılın başından bu yana devam eden “hesapta olmayan” olumsuz küresel faktörlerin yol açtığı büyük sapmalara göre hedefler yeniden şekillenecek.
Bu yılki revizyonun ana karakterini; ekonomi yönetiminin performansından öte, dünya genelinde savaşların ve enerji krizlerinin etkilediği sıra dışı bir dönemin Türkiye ekonomisine yansımaları belirleyecek. Eylül ayının ilk haftasında Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz tarafından açıklanacak yeni OVP’nin, küresel şokların getirdiği bu zorunlu maliyetleri kabul eden, büyüme ve enflasyon tahminlerini bugünün dünyasına göre güncelleyen daha gerçekçi ve ayakları yere basan bir yol haritası sunması bekleniyor.
Petrol planları altüst etti, cari dengede alarm zili
Bu yıl için öngörülemeyen gelişmelerin faturasının en net görüldüğü alan, doğrudan küresel fiyatlara bağlı olan enerji ithalatı ve dış ticaret dengesi oldu. Geçen yıl OVP hazırlanırken, 2026 yılı için Brent petrol ortalama varil fiyatı 65,0 dolar olarak varsayılmış ve enerji ithalatı 56,5 milyar........
