Küresel jeopolitik risk­lerin zirveye tırman­dığı, sıcak savaş ve kırılgan ateşkes süreçlerinin yaşandığı büyük belirsizlik ortamında vatandaşlar yük­sek faizine rağmen TL mev­duattan uzaklaşırken; fiyatın­daki düşüşe rağmen altına ya­tırımdan caymadı. “Jeopolitik fırtına” dönemi olan yılın ilk beş ayında TL mevduat hac­mi enflasyon karşısında eridi. Dolar, Euro gibi döviz hesap­ları da reel olarak erirken, al­tın hesapları reel bazda büyü­meye devam etti.

ABD ve İsrail ile İran ara­sında yılın ilk aylarında patlak veren gerilim, şubat sonun­da başlayan sıcak çatışmalar ve ardından nisan sonrasında devreye giren geçici ateşkes turları, piyasalardaki gerilimi tamamen düşürmeye yetme­di. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’nun (BD­DK) bu sürecin ilk beş ayına ilişkin açıkladığı veriler, savaş ve belirsizlik gölgesinde geçen bu zorlu dönemin yatırımcı davranışlarını nasıl etkiledi­ğini ortaya koydu.

Türkiye İstatistik Kuru­mu’nun (TÜİK) tüketici fiyat endeksine göre enflasyonun yüzde 16,61 olduğu ocak-ma­yıs döneminde yurt içi yerle­şiklerin toplam TL mevduatı nominal olarak sadece 7,4’lük bir artışla 17 trilyon 249 mil­yar TL’ye yükseldi.

Beş aylık enflasyondan arındırıldığın­da TL mevduatın reel olarak yüzde 7,9 daraldığı görüldü. Bu dönemde parite etkisi da­hil nominal bazda sadece yüz­de 2 artışla 6 trilyon 35,7 mil­yar lira olan dolar, euro vb. döviz hesapları da reel bazda yüzde 12,5 daralırken, kıymet­li maden depo hesapları nomi­nal bazda yüzde 26,5, reel baz­da yüzde 8,5 artışla 4 trilyon 511,9 milyar liraya ulaştı.

Hem bireyler hem şirketlerde TL’den çıkış

Mayıs sonu itibarıyla yurt içi TL mevduatın 8 trilyon 747,9 milyar lira ile yarıdan fazlası gerçek kişilere ait. Şir­ketler ile KİT’ler, BİT’ler, va­kıf, sendika, dernek, oda, ko­operatif gibi tüzel kişileri kapsayan “ticari ve diğer ku­ruluşlar”a ait TL mevduat 7 trilyon 528,4 milyar lira olur­ken, aynı tarihte resmi ku­ruluşlara ait TL mevduat da 972,2 milyar lira düzeyinde.

Mevduat faizlerinin yüksek seyrini korumasına rağmen yılın ilk beş ayında reel olarak gerçek kişilere ait TL mevdu­at hacmi yüzde 5, ticari ve di­ğer kuruluşlara ait TL mevduat yüzde 7,4 daralırken, resmi........

© Dünya