Kuru soğanın kilosu 70 liraya dayandı, üretim kararlarının ağırlığı altında ezilen çiftçinin keşkelerle dolu gözyaşları sel oldu. Ticaret Bakanlığı 31 Ağustos'a kadar soğan ithalatında uygulanan yüzde 49,5'lik gümrük vergisini yüzde 5'e indirdi. Amaç soğan fiyatını düşürmek. İthalat geçici süreyle soğan fiyatlarını düşürse de gelecek yıllar benzer problemlere gebe. Riskli kararlar almak zorunda kalan çiftçilik yeni kaslar edinmek zorunda.

Çiftçinin en zor kararı, soğan üretsin mi, üretmesin mi?

Piyasa müdahaleleri, vergi indirimleri ve ithalat kararları fiyatı geçici olarak aşağı çekebilse de asıl sorun kök salmaya devam ediyor. İklim değişikliği, piyasa koşulları, makroekonomik dalgalanmalar, küresel fiyat hareketleri gibi zorlu şartlar nedeniyle tarımın en güçlü kabiliyeti olan çiftçinin üretme iradesi her yıl yeni sınavlarla karşı karşıya kalıyor. Koca koca şirketlerin CEO'larının bile gelecek öngörüsü yaparken zorlandığı kararları çiftçiden vermesini bekliyor, sonra da aldığı kararın sonuçlarıyla onu baş başa bırakıyoruz. Çiftçi artık yalnızca tarımsal değil, finansal, iklimsel ve ticari risk yöneticisi olmak zorunda. Üretimdeki rekolte farklılıklarını yıldan yıla dengeleyecek yeni piyasa enstrümanları üretilmek zorunda. 

70 liralık soğanın görünmeyen hikâyesi

Gözlerimizi yaşartan 70 TL'lik soğanın arkasında yıllanmış bir hikâye var. Kışlık depolar boşalmaya başladığında pazara her yıl erkenci soğanlar Adana'dan gelir. Bu yıl kış ve ilkbahardaki aşırı yağışlar Çukurovalı üreticinin de gözünü en az soğan kadar yaşarttı, verim düştü. Piyasa daha sonra Bursa ve Amasya soğanını beklerken birkaç günlük geçiş döneminde arz daraldı. Depolardaki stoklar........

© Dünya