Kırıkkale Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Merve Suna Özel Özcan, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın Rusya ziyareti öncesinde Ankara-Moskova hattındaki kritik gündem başlıklarını AA Analiz için değerlendirdi.

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın Moskova ziyareti, yalnızca Türkiye-Rusya ikili ilişkileri açısından değil, küresel sistemde hızlanan jeopolitik dönüşümün okunması açısından da kritik bir döneme denk geldi. Özellikle ABD-İran-İsrail hattında yaşanan savaş ve sonrasında ABD-İran arasında anlaşma haberlerinin çıktığı bir dönemde bu ziyaretin gerçekleşmesi önemli. Moskova temaslarını yalnızca Orta Doğu denkleminden okumak eksik kalacaktır. Çünkü bölgesel sorunların küresel etkilerinin arttığı bu dönemde, tek bir cephede sağlanacak uzlaşı dahi diğer kriz alanlarını etkileyecek güce sahiptir. Bu nedenle Orta Doğu’da kurulacak diplomatik masa, Karadeniz’deki savaşın seyrinden Kafkasya’daki barış iklimine kadar daha geniş bir jeopolitik yankı yaratabilir.

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ve Dışişleri Bakanı Hakan Fidan en son nisan ayında Antalya Diplomasi Forumu (ADF) kapsamında bir araya gelmişti. Bu açıdan bu görüşmeler Antalya’da kurulan diplomatik temasın devamı niteliğinde olmakla birlikte, ziyaretin Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile olası bir görüşmeyle desteklenmesi Moskova temaslarının anlamını daha da büyütmektedir. Bu bağlamda, dünya Orta Doğu’da yeni bir denge kurmaya odaklanırken, Avrupa güvenlik mimarisini doğrudan etkileyen Rusya-Ukrayna Savaşı konusunda da Türkiye arabuluculuğunda yeni bir diplomatik süreç gündeme gelir mi?

İlk olarak, en önemli gündem başlığı ABD-İran-İsrail hattında yaşanan gerilim ve ardından ortaya çıkan diplomatik süreç olacaktır. Rusya açısından İran yalnızca bölgesel bir aktör değil, Batı yaptırımları karşısında stratejik bir ortak, enerji jeopolitiğinin ve Avrasya merkezli güç yapılanmasının kritik parçalarından biridir. Türkiye açısından ise İran dosyası hassas bir zemindedir. Türkiye için bu, sınır güvenliği, enerji arzı, Irak-Suriye dengesi ve bölgesel savaş ihtimalinin engellenmesi bakımından doğrudan ulusal güvenlik meselesidir. Ankara, Moskova ve bölgesel aktörlerin yaklaşımları dikkate alınmadan bölgede kalıcı bir denge sağlanamaz. Nitekim TASS’ın aktardığına göre, Fidan’ın ziyarette Rusya Güvenlik Konseyi Sekreteri Sergey Şoygu [1] ile de görüşmesi bekleniyor. Görüşmelerde Filistin-İsrail hattındaki son durum, Suriye dosyasında işbirliği ve Libya konusunda kurumlar arası istişareleri sürdürme başlıkları ele alınacaktır. Kısacası görüşmeler Orta Doğu’daki gerilimler ve........

© Anadolu Ajansı Analiz