Kırıkkale Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Merve Suna Özel Özcan, CIA Direktörü John Ratcliffe'in Moskova ziyaretinin perde arkasını, AA Analiz için kaleme aldı.

Rusya-Ukrayna Savaşı beşinci yılına girerken savaşın en kritik eşiklerinden birinin daha aşıldığı bir dönemden geçiliyor. Bu durumu ister NATO-Rusya arasındaki giderek daralan stratejik mesafe, ister nükleer silah kullanımına ilişkin söylemlerin yeniden uluslararası güvenlik gündeminin merkezine yerleşmesi üzerinden okunsun, gelinen nokta savaşın yalnızca Ukrayna topraklarında sürdürülen bölgesel bir çatışma olmaktan giderek uzaklaştığını gösteriyor.

Tam da böyle bir dönemde ABD Merkezi Haberalma Teşkilatı (CIA) Direktörü John Ratcliffe'in Moskova’ya gitmesi son derece önemli bir adım oldu. Ratcliffe, Moskova’ya bir "normalleşme" temsilcisi olarak değil, Washington’ın Kremlin’e doğrudan stratejik mesajını taşıyan bir aktör olarak gitti. Yaklaşık beş yıldır devam eden savaş boyunca Moskova'ya bu düzeyde gerçekleştirilmiş benzer bir ziyaret yoktu. Bu bağlamda, ziyaretin zamanlaması da düşündürücüdür. Geçtiğimiz yıl gerçekleştirilen Alaska Zirvesi’nden bu yana ABD Başkanı Donald Trump ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin arasında kişisel ilişkilerin güçlü olduğuna dair her iki taraftan da çok sayıda açıklama yapılmıştır. Buna rağmen liderlerin neden telefon diplomasisi ya da telekonferans yöntemiyle doğrudan temas kurmak yerine, bu derece hassas bir mesajın CIA Direktörü üzerinden iletilmesini tercih ettiği başlı başına önemli.

Tarih tekerrür mü ediyor?

Hemen 2021'e dönelim. Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik geniş çaplı askeri harekatından birkaç ay önce, dönemin CIA Direktörü William Burns 2021’de Moskova’ya gitmişti. Amerikan istihbaratı, Rusya’nın Ukrayna sınırındaki askeri yığınağını yakından takip ederken Kremlin’in geniş kapsamlı bir operasyon hazırlığında olduğu varsayımıyla Burns’ün Moskova ziyaretinin temel amacının da Washington’ın Rus tarafına "planlarınızı biliyoruz" mesajını vermesi olduğu önemliydi. Ancak Biden yönetiminin attığı bu adımın ne ölçüde sonuç ürettiğini bugün çok daha net biçimde değerlendirebiliriz. Şubat 2022’de Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik geniş çaplı askeri harekatı başladı yani 2021'de gerçekleştirilen CIA ziyareti savaşı engelleyemedi. Geriye dönüp baktığımızda, Washington'un başka bir işlev gördüğünü görüyoruz. ABD, Rusya’ya "niyetinizi biliyoruz" mesajını doğrudan iletti; savaş başlamadan önce Kremlin’i sonuçları konusunda uyardı ve ardından kendi istihbarat değerlendirmelerini kamuoyuyla paylaşarak Avrupa’yı Rusya tehdidi konusunda mobilize etmeye başladı. Dolayısıyla........

© Anadolu Ajansı Analiz