menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Bildiğimiz dünyanın sonrası: Kapitalizm ve Ortadoğu

24 0
18.12.2025

“Bildiğimiz dünyanın sonu” değil, “sonrası” demek diyalektik bakış açısından kaynaklanıyor.

Her bilinen dünya (yani verili dünya düzeni) kendi çelişkilerini üretir. Bu çelişkiler dinamik savaşımları çağırır ve her verili dünya düzeni bir dönüşüm geçirmekle karşı karşıya kalır. Bu dönüşümle ortaya çıkan yeni dünya düzeni, geçmişi sıfırlayan bir karakterle değil; geçmişin çelişkilerini de belli ölçü ve denklemlerle içinde taşıyan yeni bir düzlem üretir. Bu sebeple bildiğimiz dünyanın sonuna değil, sonrasına doğru baktığımızı ifade edebiliriz.

Nedir bildiğimiz dünya? Kapitalist modernite çatısı altında neoliberal politikaların hâkim olduğu, ulus-devlet çağının paradigmal olarak normları belirlediği, eko-politik/sosyo-politik/psiko-politik kategorilerin bu tahakküm ilişkileri etrafında belirlendiği vb yerleşik bir dünya düzeni. Bu dünya düzeni her çağda yeniden kurulan, geçmiş çağın çelişkilerini içinde barındıran, iktidar ve direniş dinamiklerini içeren bir düzendir.

Peki bildiğimiz dünyanın sonrasına işaret eden durumlar nelerdir?

Birincisi, mevcut düzenin makroekonomik çerçevesi çözülüyor. Neoliberalizmin derinleştirdiği ve “yönetilebilir” olmaktan çıkan sosyo-ekonomik eşitsizlikler, iklim krizi, finansallaşmanın sürekli kriz üretir hale gelmesi, sanayileşme politikalarına dönüş eğilimi, orta sınıfın artık sadece sağı iktidara taşıyan bir “kaybedenler kulübü” olmaktan çıkarak sistem için riskli hale gelebilecek sınıf olarak risk unsuru şeklinde değerlendirilmesi, gelir ve servet dağılımının korkunç seviyelere çıkması gibi birçok başlıkta makroekonomik çerçeve çözülüyor.

İkincisi, mevcut düzenin makropolitik çerçevesi çözülüyor.........

© Yeni Yaşam