Viyana'da gerçekleştirilen 11. Uluslararası Milli Ekonomi Modeli Kongresi'nin en dikkat çekici yönlerinden biri, yapılan tartışmaların artık teorik sınırları aşmış olmasıydı. Bu kongrede yalnızca bir model anlatılmadı; aynı zamanda açık bir uygulama çağrısı yapıldı. Çünkü dünya artık teorilerle vakit kaybedecek bir noktada değildir. Küresel ölçekte yaşanan ekonomik sorunlar her geçen gün daha derinleşmekte, klasik politikalar ise kalıcı çözüm üretmekte yetersiz kalmaktadır. Bugün dünya ekonomisine farklı göstergeler üzerinden bakıldığında tablo oldukça çarpıcıdır. Uluslararası Para Fonu ve küresel finans kuruluşlarının verilerine göre son yirmi yılda finansal varlıkların büyüklüğü reel üretim artışının çok üzerinde seyretmiş, dünya genelinde finansal varlık hacmi küresel milli gelirin yaklaşık dört katına ulaşmıştır. Buna karşılık bu büyüme aynı ölçüde refaha dönüşmemiştir. OECD ülkelerinde son on yılda ortalama reel ücret artışı yüzde 10'un altında kalırken, konut ve yaşam maliyetleri birçok ülkede yüzde 40–60 oranında yükselmiştir. Üretim ve finansal genişleme artarken, toplumların geniş kesimleri için hayat daha pahalı ve daha güvencesiz hale gelmiştir.

Enerji ve gıda fiyatlarındaki dalgalanmalar da mevcut sistemin kırılganlığını göstermektedir. 2020–2024 arasında küresel enerji fiyat endeksinin yaklaşık iki katına çıkması, özellikle Avrupa'da sanayi üretim maliyetlerini ciddi biçimde artırmıştır. Almanya ve Fransa gibi üretim merkezlerinde yüksek enerji maliyetleri nedeniyle bazı fabrikaların üretimi azaltması veya başka ülkelere kaydırması, ekonomik büyüme ile üretim gücü arasındaki dengenin zayıfladığını açıkça ortaya koymaktadır. Küresel ticaret hacmi büyümeye devam etmesine rağmen bu büyüme dengeli bir refah üretmemektedir. Dünya Ticaret Örgütü verilerine göre küresel ticaret son yirmi yılda yaklaşık üç kat artmış olmasına rağmen, aynı dönemde birçok gelişmiş ülkede orta sınıfın toplam gelirden aldığı pay gerilemiştir.

Tüm bu göstergeler, sorunun yalnızca büyüme eksikliği olmadığını; büyümenin yapısı ve paylaşım biçimiyle ilgili olduğunu göstermektedir. Ekonomik faaliyet genişlemekte, finansal........

© Yeni Mesaj