Dünya siyaseti artık ilke ile değil refleksle yönetiliyor. Güç neredeyse yakınlık orada kuruluyor. Güç zayıflayınca mesafe başlıyor. Bu yeni düzenin merkezinde Donald Trump var.

Trump’ın dostları listesi bu gerçeği açıkça gösteriyor. “Dostum” dediği liderler kalıcı değil. Bu bir bağ değil. Bu bir pozisyon.

Ortak özellik aynı. Tek adam rejimi ve dostum siyaseti.

Trump bu isimler için “harika lider” dedi. “Çok iyi ilişkilerimiz var” dedi. “Dostum” dedi.

Viktor Orban uzun yıllar güçlü lider modelinin sembolüydü. Trump’ın dostları arasında yer aldı. Açık destek gördü.

Ama siyaset durağan değil. Güç dengesi değiştiğinde tablo da değişiyor. Orban örneği bu açıdan kritik.

Çünkü tek adam rejimleri asla kalıcı değil. Güçle gelir. Güçle gider.

Bu sadece Macaristan meselesi değil. Bu bir model. Ve bu model kırıldığında domino etkisi başlar.

Asıl kritik nokta burada. Orban örneği başka ülkeleri etkiler mi?

Türkiye bu sorunun merkezinde. Recep Tayyip Erdoğan 2002’den bu yana 23 yılı aşkın süredir tek başına iktidarda.

Güçlü tek liderlik modelinin en önemli örneklerinden biri. Aynı zamanda Trump’ın dostları listesinde yer alıyor.

Ancak refleks siyaseti sadakat üretmez. Güç dengesi değiştiğinde pozisyonlar da değişir.

Trump’ın dostları listesinde olmak seçimler için kesinlikle bir güvence değildir.

Trump’ın körfez hattındaki ilişkileri de aynı mantıkla ilerledi.

Bu ilişkiler dostluk değildi. Çıkar ortaklığıydı. Petrol vardı. Silah anlaşmaları vardı. Bölgesel güç dengesi vardı.

Trump’ın dostları burada da aynı refleksle belirlendi.

Refleks siyaseti öngörülemez. İlke üretmez. İstikrar üretmez. Sadece menfaatler buluşmasında uyum çatışmasında sertlik ve tepki üretir.

Bu durum devletler arası ilişkileri kırılgan hale getirir.

Uzun vadeli strateji yerine kısa vadeli pozisyonlar öne çıkar.

Trump’ın dostları listesi de düşmanları listesi de aynı gerçeği gösteriyor.

Trump’ın dostu Orban’a desteği, Macaristan’da çöken tek adam rejimini engelleyemeye yetmedi.

Çünkü Macarlılar, “artık yeter” dedi. Sandıkta büyük bir irade göstererek tüm baskılara rağmen tek adam rejimini yıktı geçti.

© Yeni Ankara