Siyaset, velâyetten yüksektir
İnsan, kendi nefsini terbiye etmeye çalışırken bile nice imtihandan geçer. Bir de milyonlarca insanın hayatına dokunan, bir milletin istikbaline yön veren kararların mesuliyetini taşıyan devlet adamını düşünün. Onun imtihanı, omuzlarındaki yük nasıl ölçülebilir?
Ayaşlı Şakir Efendi’ye atfedilen “Siyaset, velâyetten yüksektir” sözü, tam da bu noktada insanı derin bir tefekküre sevk ediyor.
İlk duyduğunuzda insan ister istemez duraksıyor. Nasıl olur? Velâyet dediğimiz; Allah’a yakınlık arayışı, gönlün arınması, nefsin terbiyesidir… Siyaset dediğimiz ise ihtirasların, hesapların ve çetin mücadelelerin iç içe geçtiği bir alandır. Öyleyse bu sözün ardında nasıl bir manevi ve siyasi derinlik yatmaktadır?
Bence burada asıl üzerinde durmamız gereken kelime, "üstünlük"ten ziyade "mesuliyet"tir.
İnsanın kendi nefsini terbiye etmesi, öfkesini yenmesi, hırsına hâkim olması başlı başına büyük bir mücadeledir. Fakat devlet adamlığında bu bireysel mücadelenin yanına, milyonlarca insanın hukukunu gözetme sorumluluğu eklenir.
Alınan bir kararın bir ailenin hayatına, ülkenin huzuruna, hatta gelecek nesillerin istikbaline doğrudan dokunduğu bir görevden söz ediyoruz.
Binlerce yıllık devlet geleneğimizin temelinde de bu şuur yatmaktadır. Devlet, yalnızca bir yönetme gücü değil, millete karşı omuzlanan ağır bir emanettir. Bu emaneti taşımak ise adalet, feraset, sabır ve çelikten bir iradeyi mecbur kılar.
Batı siyaset düşüncesinin önemli isimlerinden Machiavelli, o dönemin çalkantılı siyasi hayatından hareketle hükümdarın yalnızca iyi niyetli olmasının devleti ayakta tutmaya yetmeyeceğini savunuyordu. Ona göre hükümdar, gerektiğinde aslan kadar güçlü, tilki kadar tedbirli olmalıydı.
Bizim medeniyetimizin devlet anlayışı ise meseleyi yalnızca gücün nasıl korunacağı üzerinden ele almaz. Gücü........
