Bildiğiniz gibi, çocukların sosyal medya kullanımına karşı, tüm dünyada yükselen büyük bir reaksiyon gelişti. İngiltere ve bağlı ülkelerden Avustralya, Yeni Zelanda bu konuda bazı yasalar çıkarmaya çalışırken, ABD olaya farklı yönden girdi. Sosyal medyanın kötü olabilen içeriğinden önce bağımlılık yaratması ve sosyal medya platformlarının bunu bilerek yapması (ki Meta'nın bazı iç yazışmalarında bunlar görüldü) öne çıktı.

Meta'nın, dün ABD eyaletleriyle çocukların sosyal medyada korunması konusunda vardığı yaklaşık 18 milyar dolarlık tarihi anlaşmanın ardından, sosyal medya sektöründe taşlar hızla yerinden oynamaya başladı. Meta, TikTok ve YouTube'a açık mektup göndererek, aynı kullanım sınırlamalarını kabul etmelerini isterken, Avrupa'dan da ilk önemli tepki geldi. Avrupa Komisyonu, ABD'deki anlaşmanın öngördüğü geçici tedbirlerin yeterli olmadığını, çocukların korunmasına yönelik önlemlerin kalıcı olması gerektiğini belirtti.

TikTok ise zaten Avrupa'da çocuk hesaplarının güvenliği nedeniyle DSA kapsamında ihlal tehdidi altında. Böylece çocukların sosyal medya kullanımı konusunda ABD'deki davalar, Avrupa'daki düzenlemeler ve dünyanın çeşitli ülkelerindeki yaş yasakları aynı noktada birleşmeye başlıyor. “Çocuk sosyal medyaya girebilir mi?” sorusu artık “sosyal medya çocuk için nasıl tasarlanmalıdır?” sorusuna dönüşüyor.

Meta, TikTok ve YouTube'a açık mektup yazdı

Meta, 26 Ağustos'ta ABD'deki eyalet başsavcılarıyla yaptığı anlaşmayla Facebook ve Instagram'ın 18 yaş altındaki kullanıcılar için çalışma biçimini önemli ölçüde değiştirmeyi kabul etti. Anlaşma mahkeme tarafından onaylanırsa gençlere Facebook ve Instagram toplamında varsayılan iki saatlik günlük kullanım sınırı uygulanacak. gece 00.00-06.00 arasında Feed, Stories, Explore ve Reels gibi bölümlere erişim kapatılacak ve okul saatlerinde bildirimler susturulacak. Çocuk bu temel zaman sınırını ebeveyn izni olmadan kaldıramayacak.

Fakat anlaşmanın ertesi günü ortaya çıkan tablo, meselenin sadece Meta'nın konusu olmadığını da ortaya koydu. Meta anlaşmayı açıklamakla yetinmedi. Şirket aynı gün TikTok ve YouTube'a açık bir mektup yayımladı. Mesaj oldukça açık. Çocuk Instagram'da iki saatle sınırlandırıldığı için, başka yere yani TikTok veya YouTube gibi bir yere geçiyorsa düzenleme anlamsız olur ve işe yaramaz.

Bu nedenle Meta, TikTok ve YouTube'dan da günlük kullanım sınırı, gece erişiminin kapatılması, okul saatlerinde bildirim gönderilmemesi ve yaş doğrulaması gibi tedbirleri kabul etmelerini istedi. Ancak bu çağrının arkasında yalnızca çocukların korunması yok. Tabii ki Meta’nın ciddi bir ticari endişesi de var.

Çünkü Facebook ve Instagram çocukların ekran süresini sınırlarken TikTok ve YouTube bunu yapmazsa, genç kullanıcıların zamanı ve dolayısıyla reklam geliri rakiplere kayabilir. Meta bu nedenle kendisine getirilen sınırlamayı sektör standardına dönüştürmeye çalışıyor.

Meta'nın 5,3 milyar doları TikTok ve YouTube'un aynısı uygulaması şartına bağlandı

Dünkü haberde üzerinde durduğumuz anlaşmanın belki de en ilginç mekanizması bugün daha da anlaşılabilir hale geldi. Meta'nın açıkladığı yaklaşık 18 milyar dolarlık ödeme paketinin yaklaşık 12,7 milyar doları eyaletlere on yıl içinde ödenecek. Kalan yaklaşık 5,3 milyar dolar ise koşullu. Bu paranın serbest bırakılabilmesi için iki şart bulunuyor:

Bir saatlik günlük kullanım sınırı, gece modu ve yaş doğrulama önlemlerini TikTok ve YouTube’ün de kabul etmesi ve ayrıca her iki şirketin de anlaşmada belirlenen tutarlara karşılık gelen mali katkıda bulunması gerekiyor.  

Meta böylece kendi cezasının bir bölümü fiilen, “rakiplerim de aynı kurallara tabi tutulursa öderim” mantığına bağlanmış durumda. Reuters'ın bugün yayımladığı analiz de tam olarak bu noktaya dikkat çekiyor. Anlaşmanın yaklaşık 0'luk bölümü ve bazı ürün sınırlamaları TikTok, YouTube ve diğer rakiplerin benzer standartları kabul etmesine bağlanmış durumda.

TikTok ve YouTube aynı önlemleri kabul ederse Meta'nın kuralları da sertleşecek. Şimdiki anlaşmada Facebook ve Instagram toplamında günlük sınır iki saat. Rakipler anlaşmaya katılırsa bu sınır daha çok uzayacak. Gece kısıtlaması da 00.00-06.00 yerine: 22.00-07.00........

© T24