menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Tarihi Gizli Belgeler ile Petrol Oyununda Türkiye

30 0
27.04.2026

Hikâye 1912'de başlar. Osmanlı İmparatorluğu'nun topraklarındaki petrol haklarını paylaşmak için Türk Petrol Şirketi kurulur. Yanlış anlaşılmasın, Türk Petrol Şirketi’nin Osmanlı veya Türkiye ile ilişkisi yoktur. Paylaşımı ifade eder. 1928'de Belçika'nın Ostend kentinde büyük konsorsiyumun kuralları belirlendi. Calouste Gulbenkian haritanın üzerine kırmızı kalemle çizgi çekti. Bu çizginin içinde bugünkü Irak, Suriye, Körfez ve Türkiye'nin güneydoğusu yer alıyordu. Türkiye bu anlaşmanın tarafı değildi; ama coğrafyasının tam ortasındaydı.

Kızıl Hat Anlaşması, eski Osmanlı topraklarındaki petrol haklarını Batılı şirketler arasında paylaştırdı. Türkiye masada yoktu; ama coğrafyasının içindeydi.

Belge 2 · 1946 ABD Genelkurmay: 'Türkiye Orta Doğu'nun En Kritik Askeri Unsurudur'

Sovyetler 7 Ağustos 1946'da Türkiye'ye nota verdiler: Boğazlar üzerinde müşterek savunma hakkı istiyoruz. ABD Genelkurmayı bu talebe karşı 23 Ağustos'ta Çok Gizli damgalı bir değerlendirme kaleme aldı. Belge, Sovyetlerin Boğazları kontrol etmesi halinde domino etkisinin nasıl işleyeceğini ve bunun Orta Doğu petrolü üzerindeki yıkıcı sonuçlarını adım adım çiziyordu. Bu belge Truman Doktrini'nin ilk taslağıydı. Ve Türkiye'ye gidecek askeri yardımın jeopolitik gerekçesini kurdu.

ABD Genelkurmay'ının bu kritik........

© Pusula Gazetesi