Yüksek Topuklar Yüksek Makamlar
Dünya Bankası’nın 24.02.2026 tarihli raporuna göre, dünyada hiçbir ülke kadınların tam ekonomik katılımı için gerekli tüm yasal hakları tam anlamıyla sağlamıyor. Yasal haklarda küresel endeks 100 üzerinden 67 puanda kalırken, uygulama ve destekleyici sistemlerin yeterliliği 47’ye kadar düşüyor.
Raporun öne çıkan bulguları:
Dünya çapında kadınların tam hukuki eşitliğe sahip olduğu bir ekonomi yok. Sadece %5’ten az kadın, tam hukuki eşitliğe yakın bir ortamda yaşıyor. Kadınların ekonomik fırsatları, iş gücüne katılımı ve yönetimde yer alma oranları hâlâ ciddi biçimde yetersiz.
Yasal Haklar Var, Uygulama Sıkıntılı
Dünya Bankası endeksine göre, kadınların yasal haklarıyla gerçek hayattaki uygulama arasında büyük uçurum var. Hukuki koruma puanı yüksek olsa da, bu haklar hayata geçirilirken uygulamadaki not 53’e kadar geriliyor. Özellikle çocuk bakımı ve güvenlik alanları, en zayıf kalan başlıklar.
Son 2 Yılda Reformlar Ama Yetersiz
2023 Ekim – 2025 Ekim arasında 68 ülke kadınların ekonomik fırsatlarını genişletmek için 113 yasal reform yaptı. Ancak bunlar, katılım oranını küresel ölçekte anlamlı şekilde artırmaya yetmedi. En çok ilerleme kaydeden ülkeler arasında Mısır, Madagaskar, Somali, Umman, Ürdün ve Kırgızistan var.
Küresel Perspektifte Katılım Oranları
Rapor doğrudan kadınların iş gücüne katılma oranını belirtmiyor; ancak Birleşmiş Milletler ve ILO verilerine göre dünya genelinde bu oran genellikle G civarında seyrediyor. Gelişmiş ülkelerde P’nin üzerinde, bazı gelişmekte olan ülkelerde ise ’nin altına kadar inebiliyor. Yani, kadınlar hâlâ iş gücünde erkeklere kıyasla belirgin şekilde az temsil ediliyor.
Neden Hâlâ Geri Kalıyor?
Yasal reformların uygulamaya geçmemesi
Çocuk bakımı ve güvenlik eksiklikleri
Toplumsal normlar ve işyeri ayrımcılığı
Reformların Coğrafi Dağılımı
Fas ve Suudi Arabistan kadınların iş bulma ve çalışma haklarını iyileştiren yasal değişiklikler yaptı. Senegal ve Endonezya ücret eşitliği ve iş yerinde ayrımcılığa karşı yeni yasalar getirdi. Özellikle Suudi Arabistan; kadınların sürücü olabilmesi, kamu sektöründe daha fazla yer alabilmesi ve iş yeri açabilmesi gibi alanlarda hızlı adımlar attı.
Dünya Bankası raporu vurguluyor:
Ortalama yasal hak puanı 67/100 iken, uygulama puanı sadece 47/100 seviyesinde. Yani; yasal düzenleme yapılmış olsa da, gerçek hayatta bu haklardan tam olarak yararlanmak hala büyük ölçüde mümkün değil. Örneğin; bazı ülkelerde kadınların iş bulma hakkı kağıt üzerinde tanınıyor, ancak uygulamada toplumsal ve kültürel engeller devam ediyor.
Neden Uygulamada Hâlâ Sorun Var?
Toplumsal normlar ve........
