Bizi sosial şəbəkələrdən izləyin:

"Ziyalının borcu: cəmiyyəti bölmək deyil, düşünməyə öyrətməkdir!.."

“Öz düşüncəsi olmayan insan istənilən ideoloji manipulyasiyanın təsiri altına düşə bilər. Sağlam milli şüur isə kor-koranə itaətdən deyil, bilikdən, vicdandan və məsuliyyətdən doğur...”

“Dini xurafatı tənqid etmək Allahı inkar etmək demək deyil; riyakar ruhanini ifşa etmək İslamı inkar etmək deyil; xalqı din adı ilə aldatmağa qarşı çıxmaq dinə düşmənçilik deyil!..”

"Mirzə Cəlil Moskvaya xidmət edən Azərbaycan bolşevik hökumətinin "Molla Nəsrəddin" jurnalının “Allahsız” adlandırılması tələbinə etiraz edərək redaktorluqdan imtina etdi..."

“Əsl ziyalılıq insanları dini və milli mənsubiyyətinə görə damğalamaq deyil, onları həqiqəti axtarmağa, fərqli fikirlərə hörmət etməyə və milli maraqları sağlam düşüncə ilə müdafiə etməyə çağırmaqdır...”

“Azərbaycanın gücü müxtəlif kimliklərin bir-birinə qarşı qoyulmasında deyil, onların müstəqil dövlətçilik, ortaq vətəndaşlıq və qarşılıqlı hörmət ətrafında birləşdirilməsindədir...”

“Türkçülük başqa xalqlara qarşı üstünlük iddiasına çevrilməməli, Turan ideyası isə yalnız romantic, yaxud populist şüarlar səviyyəsində qalmamalıdır...”

-FİKİR SAVAŞI...-

(I hissə burada:) 

Əsl ziyalı hansı dəyərlərin keşiyində dayanmalıdır?..

Bəs gerçək İslama, müsəlmanlığa, Türkiyə sevdasına, türkçülüyə və turançılığa münasibətdə Azərbaycan ziyalısının mövqeyi necə olmalıdır?...

Bu sualın cavabı təkcə dinə, milli kimliyə və siyasi düşüncəyə münasibətlə məhdudlaşmır. Burada söhbət həm də Azərbaycan ziyalısının vicdanından, intellektual müstəqilliyindən, tarixi yaddaşından və milli məsuliyyətindən gedir.

İslamı sevib-sevməməsindən, dindar, ateist, yaxud aqnostik olmasından, türkçülüyə və Turan ideyasına münasibətindən asılı olmayaraq, özünü Azərbaycan ziyalısı hesab edən hər kəsin üzərinə ağır bir məsuliyyət düşür. Çünki ziyalı yalnız kitab oxuyan, diplom daşıyan, cəmiyyət qarşısında danışmaq imkanı qazanan adam deyil. Ziyalı, ilk növbədə, həqiqəti axtaran, yanlışlıqları ifşa edən, ictimai düşüncəni qəliblərdən xilas etməyə çalışan, xalqın mənəvi və intellektual inkişafına xidmət göstərən insandır.

Ziyalı olmaq hazır şüarları təkrarlamaq deyil, onların arxasında hansı həqiqətin, hansı marağın, hansı tarixi təcrübənin dayandığını araşdırmaqdır. Milli və dini dəyərlərə sədaqət də məhz belə bir düşüncə mədəniyyətindən başlayır.

İslamı müdafiə etmək din pərdəsi altında gizlənənləri müdafiə etmək deyil!..

Əvvəlcə bir həqiqəti aydınlaşdıraq: İslamı hansısa dövlətin siyasi maraqları, ayrı-ayrı din xadimlərinin mövqeyi və ya dini-siyasi qurumların fəaliyyəti ilə eyniləşdirmək olmaz. İslam bir inanc sistemidir; onu təmsil etdiyini iddia edən hər kəsin davranışı isə ayrıca qiymətləndirilməlidir.

Dinin müqəddəsliyindən danışmaq asandır. Əsas məsələ həmin müqəddəsliyin arxasında gizlənib xalqın inamını istismar etməməkdir. Allahın adını dillərindən əskik etməyənlərin hamısının əməlləri də Allahın buyurduğu ədalətə, dürüstlüyə və mərhəmətə uyğun gəlirmi? Dindarlıq iddiası ilə cəmiyyət qarşısına çıxan hər kəs həqiqətən dinin mənəvi mahiyyətini yaşadırmı? Yoxsa bəziləri dini nüfuzdan şəxsi varlanmaq, siyasi təsir əldə etmək, insanları itaətdə saxlamaq və xarici mərkəzlərin maraqlarına xidmət etmək üçün istifadə edirlər?

Bu sualları vermək dinə hücum deyil. Əksinə, dinin adından sui-istifadəyə qarşı çıxmaq həm vicdanın, həm də ictimai məsuliyyətin tələbidir.

Azərbaycan ziyalısı İslamı öyrənməli, onun tarixi və mənəvi irsinə elmi yanaşmalı, dini savadlılığın artırılmasını, sağlam dini təhsili və xurafata qarşı maarifçiliyi müdafiə etməlidir. Dini mətnlərin məzmununu tarixi kontekstdən ayırmadan........

© Moderator