menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

5 Nisan 1990 Barın Katliamını Unutmadık!

18 0
10.04.2026

5 Nisan 1990 yılında Kızıl Çin tarafından; Doğu Türkistan’ın Kaşgar vilayetine bağlı Aktu ilçesi Barın kasabasında UygurTürklerine uygulanan soykırımın 36. Yılında Barın şehitlerini rahmetle anıyorum. Zalim Çin yönetimini nefretle kınıyorum. 

Takvim yaprakları 1990’lı yıllara doğru ilerlerken Kızıl Çin hükümeti Doğu Türkistan’ın demografik yapısını değiştirmek, nüfus artışını önlemek amacıyla; “Aile Planlaması” Politikasınıhayata geçirmek için; kısırlaştırma, kürtaj; ana karnındakibebeklerin zorla aldırılması gibi uygulamaların yanı sıra;Çinlilerin gayri meşru göç ettirilmesi ve bölgeye yerleştirilmesi yönünde adımların atılması; Uygur Türklerinin tepkilerine sebep olmuştur.

         Doğu Türkistan’da demografik yapıyı değiştirecek “Aile planlaması” uygulamasının kaldırılması; Doğu Türkistan’a yasa dışı Çinli yerleşimcilerin getirilmesinden vaz geçilmesi konusunda Uygur Türklerince Çin yönetimine yapılan taleplerinin reddedilmesi üzerine; Doğu Türkistan’ın Kaşgar vilayetine bağlı Aktu ilçesi Barın kasabasında Ziyaeddin Yusuf Liderliğinde ki halk direniş göstererek sokaklara dökülmüştür. İşgalci Çin Ordusunun göstericiler üzerine silahla karşılık vermesiyle direniş kasabanın geneline yayılmış, sopa, çapa,kazma ve küreklerle Barın halkı tarafından milli bir ayaklanmabaşlatılmıştır.

​Durumun gittikçe aleyhlerine geliştiğini gören Çin yönetimitarafından, bölgeye 22750 silahlı asker, tanklı birlikler, helikopterler ve uçaklar sevk edilmek suretiyle bölgeye büyük bir taarruz başlatılmış; 20 bin nüfuslu Barın kasabası yerle bir edilmiş ve soykırım niteliğinde bir katliam gerçekleştirmiş;Zeydin Yusuf, İshak Hoşur, Muhammad Turdi ve Muhammad Tursun gibi binlerce genç şehit edilmiştir. 

Şunu ifade etmek isterim ki, Doğu Türkistanlı Uygur Türkleri ilk defa Barı’nda zulme maruz kalmadıkları gibi; ilk ayaklanmaları da barın ayaklanması olmamıştır.  İşgal altında kaldıkları 1949 yılından itibaren süreç içinde Uygur Türkleri tarafından Çin zulmüne karşı 500’den fazla milli ayaklanma gerçekleştirilmiş; bu ayaklanmaların en önde gelenlerinden birisi de 5 Nisan 1990 yılındaki 7 aylık çocuğa 77 merminin sıkıldığı, 9 köyün, 9 kasabanın tarihten silindiği, yüzlerce bebek, çocuk, kadın, erkek yaşlı demeden masun insanların şehit edildiği, binlercesinin tutuklandığı Bar’ın Milli Kurtuluş Hareketiolmuştur.

    Siyonist İsrail’in 14 Mayıs 1948’den itibaren; 78 yıldan beri soykırım, zulüm ve etnik temizliğe maruz kalmalarına rağmen; Filistin halkının bağımsızlık ve özgürlük mücadelesinden vaz geçmediği gibi; D. Türkistan halkı da 1949 yılında kuruluşunun 4.Yılından itibaren Çin Halk Cumhuriyeti tarafından işgaledilmesine; Çin zulmüne ve asimilasyona tabi tutulmasınarağmen 73 yıldan beri özgürlük ve bağımsızlık mücadelesinden vaz geçmemiştir. Dünyada hiçbir millet Uygur Türkleri ve Filistin halkı kadar uzun süre zulme maruz kalmamış ve yine dünyada hiçbir millet bu kadar zulüm ve işkence görmesine rağmen bağımsızlık ve özgürlük mücadelesinden vaz geçmemiştir.

Ne yazık ki Siyonist rejim tarafından özelde Gazze, genelde Filistin halkına uygulanan vahşet ve soykırım karşısında; Avrupası, Asya’sı ve işbirlikçi İslam Coğrafyası nasıl suskunkalınmış ise; 73 yıldan beri Kızıl Çin tarafından genelde Doğu Türkistanlı Uygur Türklerine özelde ise 1990 yılında Barın halkına gerçekleştirilen  vahşet ve soykırıma da suskun kalınmıştır.

28 Şubat 2026........

© Maarifin Sesi