Mezarlıklardaki eşitsizlik
Gazetemizde bayram tatilinde yayınlanan ilginç, güncel ve bir o kadar da acılı bir araştırma yazısı idi… Bu araştırma ürünü yayın, bayram tatiline denk geldiği için çoğu okurun gözünden kaçmış olabilir… Cemre Cemali’nin imzası ile, insanlarımızın vefat sonralarına dair mali gelişmeler irdeleniyordu bu araştırma ürünü haberde… Vefat eden bir kişinin son yolculuğuna uğurlanması ve ondan sonraki masraflara dair araştırma, tabu sayılan konulardan birinin daha üstündeki tozlu örtüyü kaldırıyor ve insanlarımızın kaçınılmaz olan son yolculuğunun küçümsenemeyecek bedelini gözler önüne seriyordu… * Defin işleri… Bu hizmet önemlidir… Eksik olmasınlar… Ama… Belediyelerimiz defin ve vatandaşa mezarlık hizmetinden bir gelir elde etmektedirler… Bu gelir karşılığında yaşamımızın en duyarlı mekânlarından olan mezarlıklardaki hizmetin ihmal edilmemesi gerekir… Benim şimdi bu konuyu kısa süre sonra yeniden gündeme getirmemin nedeni de, işte bunu vurgulamaktır… Tabii ki gündeme getirmekle kalmayacak önerili yorumumu da yapacağım… * Mezarlıklarımızda kabirlere türbe yapılmasına dek geçen sürecin maliyetinde belediyelere ödenen bedel de devam eder… Artık hiç de ucuz olmayan türbe yapımında tasarım tercihe göre değişiklik gösterirken; bu yapımlardan bile belediyelerin küçümsenemeyecek oranda harç aldıklarını ve bu harcın da proje uygulamasında vatandaşa fatura edilmekte olduğunu Cemre Cemali’nin araştırmasından öğrenmiş oluyoruz… Örneğin belediyelere ödenen bir kabir yapım izni var ve bunun bedeli 6 bin 100 TL dolaylarında seyrediyormuş şimdilik… Asgari ücret arttıkça kendi oranında bu harç da artar… * Herkes farkında, ama pek seslendirenimiz yok… Mezarlıklarımız giderek eşitsizliğin öne çıktığı alana dönüşmektedir… Ödeme gücü olanlarla ödeme gücü zayıf olanların kabir farklılıkları çok belirgin biçimde ortaya çıkmaktadır… Padişah mezarlarında bile görülmeyen pahalı malzemeli ve donanımlı türbelerin yanında mütevazı yapımlı ve hatta hiç yapımsız, defnin yapıldığı gündeki hazin haliyle öylece duran garip mezarlar… Kimi türbe en görünür yerde ihtişamı ile dikkatleri çeker iken, kimi mezarın ara yerlerde görünürlükten çıkması bu eşitsizliğin en belirgin göstergesidir… Çoğu kişi farkında olmayabilir… Ama görünürlüğü yok edilmiş mezarlara ulaşabilmek de çok zor… Hele bu son günlerde olduğu gibi yağışlı havalarda, daracık yerlerde ve çamurlara bata çıka o mezarlara ulaşmak acıları daha da katlamaktadır… * Bu mezarlar, belediyeye bağlı mezarlık hizmetlilerinin mutlaka bilgisindedir de, neden önlem almıyorlar?.. Ara yerlerde sıkışıp adeta kaybolan o mezarlara ulaşım geçitleri yapmak ve balçığa dönüşen çamurları gidermek o kadar mı zor?..
* Paranın gücüyle eşitliğin yapısal anlamda ve görünürlükte yok edilmesi hadi neyse de, hiç değilse görünürlükten uzak mezarlara ulaşabilme eşitsizliğinin önüne geçilebilir düşüncesindeyim… Düzgün geçitler yapılabilir, o geçitler mütevazi alt yapıyla çamurlardan arındırılabilir…
