Türkiye’de eğitim tartışmalarında çoğu zaman müfredatı, sınavları ve sistem değişikliklerini konuşuyoruz. Oysa asıl soru daha derindir: Çocuklarımızı 12 yıl okulda tutuyoruz; peki onları gerçekten hayata hazırlıyor muyuz?

12 yıllık zorunlu eğitim, çağdaş bir toplum ve sosyal adalet için doğru bir tercihtir. Ancak asıl mesele, o yılların çocuğun zihnine, karakterine ve üretme kabiliyetine ne kattığıdır. Eğer 12 yılın sonunda gençlerimizin önemli bir kısmı okuduğunu anlamakta, temel matematik kurmakta ve bir meslek dalında beceri kazanmakta zorlanıyorsa, sistemin süresinden önce niteliğini tartışmak zorundayız.

Okul Artık Sadece Bilgi Aktaran Yer Olamaz

Bilgiye ulaşmanın saniyeler sürdüğü, yapay zekânın hayatın her alanına girdiği yeni bir çağdayız. Bu çağda okulun görevi yalnızca bilgi aktarmak olamaz. Çünkü bilgi artık kıt değil; çoğu zaman fazla, dağınık ve denetlenmesi gereken bir akış hâlindedir. Bu yüzden eğitim; ezberleten değil, bilgiyi sorgulayan, analiz eden, karşılaştıran ve anlamlandıran insanı yetiştirmelidir. Yapay zekâ çağında asıl değer, yalnızca bilgiye sahip olmakta değil; o bilgiyi ahlaki, estetik ve eleştirel bir süzgeçten geçirebilmekte yatıyor. Robotların ve algoritmaların ikame edemeyeceği insani beceriler de burada önem kazanıyor: Vicdan, ahlak, yaratıcılık, estetik duyarlılık, sorumluluk bilinci, ekip çalışması ve üretme iradesi…

Eğitim sistemi, çocuğun sadece zihnini değil; elini, karakterini ve hayata tutunma kabiliyetini de geliştirmelidir. Kaldı ki bilginin, unvanların ve etiketlerin tek başına insanı kâmil yapmaya yetmediğini acı tecrübelerle görüyoruz. Bugünün önemli krizlerinden biri, bilgi ile edep arasındaki bağın zayıflamasıdır. Çünkü insanı olgunlaştırmayan bilgi, bazen hakikatin değil, küçük hesapların ve gölge oyunlarının aracı hâline gelebilir. Bir eğitim sistemi bireye başkasının hakkına saygı duymayı, haysiyetli bir duruşu ve ahlaki sorumluluğu öğretemiyorsa, orada yalnızca bilgi aktarılmış; fakat insan yetiştirilememiş demektir.

Sanayici Eleman Arıyor, Genç İş Arıyor

Mevcut eğitim modelimiz hâlâ büyük ölçüde tek tipçi ve sınav merkezlidir. Her öğrenciyi üniversiteye hazırlayan bu anlayış, mesleki eğitimi........

© İstiklal