Bir ülkede bir inanç topluluğu hakkında herkesin bu kadar rahat hüküm kurabilmesi yalnızca o topluluğa yönelik önyargıların varlığını göstermez. Daha derin bir soruna işaret eder: O topluluğun kendisini tanımlama hakkı hala tartışmalıdır. Asıl mesele, Alevilerin kim tarafından, hangi ölçülerle ve hangi siyasal sınırlar içerisinde tanımlanabileceği.

Altan Tan’ın son günlerde Aleviliği “Ali’siz Aleviler”, “ateist Aleviler” ve “siyasal Aleviler” gibi kategoriler üzerinden tartışmaya açması bu açıdan dikkat çekici.

Burada basit ama temel bir soru var: Bir insanın Alevi olup olmadığına kim karar verecek? Bir siyasetçi mi? Bir din adamı mı? Devlet mi? Çoğunluğun kabul ettiği bir inanç yorumu mu? Yoksa Alevinin kendisi mi?

Bu soru Türkiye açısından yeni değil. Aleviler yüzyıllardır yalnızca inançlarını yaşamak için değil, ne olduklarını anlatabilmek için de mücadele ediyor. Başkalarının onlar adına yaptığı tarifler hiç eksik olmadı. Kimi zaman Alevilik İslam’ın içinde eritilmeye çalışıldı, kimi zaman folklora indirgendi, kimi zaman yalnızca “kültür” başlığı altında ele alındı.

“Siyasal Alevilersiniz”

Bu ifadelerin her biri farklı bir tartışmanın parçası gibi görünebilir. Ancak hepsinin ortak bir sonucu var: Alevinin kendi kimliği üzerindeki söz hakkını başkasının yorumuna açmak.

Elbette insanların siyasi düşünceleri, toplumsal tutumları ve kamusal alanda ortaya koydukları tercihler tartışılabilir. Bir Alevi kurumunun aldığı karar ya da Alevi hareketinin herhangi bir politik tutumu da eleştirilebilir. Demokratik bir toplumda bunların tartışılması doğaldır. Ancak siyasi düşünceleri ve politik tercihleri tartışmak başka, bir topluluğun inanç kimliğini geçersiz saymak ya da o kimliğin sınırlarını dışarıdan........

© İlke TV