Terörsüz Türkiye sürecinde yerel yönetimler
Son günlerde yerel yönetimlerin yeniden yapılandırılması için çalışmalar yürütüldüğü ile ilgili bilgiler kamuoyuna yansımaktadır.
Mahalli idareler veya diğer bir ifadeyle yerel yönetimler dendiğinde akla il özel idareleri, belediyeler ve köyler gelmektedir.
Liberal anlayış veya yaklaşımda yerel yönetimler yerel halk tarafından seçilmiş kişilerce yönetilen, bir tüzelkişiliği olan, bağımsız ya da özerk bir konumu ve kendisine ait bir maliyesi bulunan yönetsel kurum olarak tanımlanır. ( Yerel Yönetimler, Prof. Dr. Birgül Ayman Güler)
J.S.Mill de “….Yetki yerelleştirilebilir, ama en yararlı şey olan bilgi merkezileştirilmelidir..(Merkezi otorite) kendisinin yerel organların çalışmalarından, onların da kendisinin deneyiminden haberdar olacağı; sorulduğunda serbestçe öğüt verebileceği; gerekli görüldüğünde işi üstelenmeye girişebileceği, işlemlerin duyurulması ve kaydının tutulmasını zorunlu kılacağı ve yerel yönetim konusunda yasamanın çıkardığı her genel yasaya uyulmasını sağlayacağı, sürekli kesintisiz işleyen bir iletişim kanalını açık tutmalıdır.” Fikrini ileri sürmekteydi.
Yerel yönetimlerin güçlendirmesi bir bakıma bunların görev, yetki ve sorumluluklarının artırılması anlamına gelir.
AKP ilk iktidara geldiğinde Başbakan Recep Tayyip Erdoğan tarafından “Kamu yönetiminin temel ilkeleri ve yeniden yapılandırılması hakkında” hazırlanan bir kanun tasarısını 29.12.2003 tarihli bir tezkere ile TBMM’sine sunuluyor. Tasarı TBMM’since kabul edilerek 15.7.2004 tarihli 5227 sayılı kanun oluyor.
Söz konusu kanun o günün Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer tarafından, Anayasa’ya aykırı olması nedeniyle TBMM’sine geri gönderiliyor. Bu konudaki geri gönderme tezkeresi çok uzun ve detaylı. Hükümet ısrarcı olmuyor ve bu tasarı rafa kaldırılıyor. Dolayısıyla 5227 sayılı kanun yürürlüğe giremiyor.
TBMM İçtüzüğünün 77.maddesine göre dönem sonuna kadar görüşülemeyen ve geri gönderilen kanunlar kadük oluyor, yani hükümsüz sayılıyor.
Söz konusu kanun tasarısının genel gerekçesinde; dünyada yönetim anlayışını ve yapılarını etkileyen veya uyaran değişim faktörleri olarak, ekonomik ve yönetim teorilerindeki değişim, özel sektörün rekabetçi yapısı ve kaydettiği ilerlemeler, toplumsal eleştiri ve değişim talebi ile sivil toplumun gelişimi gösterilmekte ve genel olarak ifade edilecek olursa, toplumun taleplerine karşı daha duyarlı, katılımcılığa önem veren, hedef ve önceliklerini netleştirmiş, hesap veren, şeffaf, daha küçük ancak daha etkin bir kamu talebi dile getirilmiştir.
Gerekçede ayrıca, ülkemizde arzu edilen nitelikte bir denetim sisteminin oluşturulmadığı ifade edilmekte, hata bulma ağırlıklı denetim sonucunda yöneticiler iş yapamaz hale getirildikleri gibi, israf ve yolsuzluklara da herhangi bir çözüm üretilmemektedir. Denetimde keyfilik ve denetim sisteminin siyasi tercihler ile amaç dışı kullanımı da eklendiğinde denetim sistemi son derece sorunlu bir haldedir. Aksi taktirde, ülkemizde bu ölçüde israf ve........
