Ahilik, 13. yüzyıldan itibaren Anadolu’da ortaya çıkan; ekonomik, sosyal, kültürel ve ahlaki boyutlarıyla Türk-İslam medeniyetinin en önemli kurumlarından biri olarak kabul edilmektedir. Temelinde dayanışma, dürüstlük, meslek ahlakı, üretim disiplini ve toplumsal yardımlaşma bulunan Ahilik sistemi, yalnızca bir esnaf örgütlenmesi değil; aynı zamanda bireyi eğiten, toplumu düzenleyen ve ekonomik hayatı denetleyen bir sosyal yapı niteliği taşımıştır. Anadolu Selçuklu Devleti’nin zayıfladığı ve siyasi otoritenin parçalandığı dönemlerde Ahiler, şehir güvenliğinden ticaret düzenine kadar birçok alanda önemli roller üstlenmişlerdir. Ahilik teşkilatının kurucusu kabul edilen Ahi Evran, Horasan’dan Anadolu’ya gelen bir alim ve debbağ ustasıdır. Asıl adı Şeyh Nasîrüddin Mahmud el-Hoyî olan Ahi Evran, Anadolu’da esnaf ve zanaatkârları belirli ahlaki ilkeler etrafında örgütlemiştir. Ahilik anlayışı; İslam tasavvufu, Türk töresi ve fütüvvet geleneğinin birleşiminden doğmuştur.

Ahiliğin Tarihsel Gelişimi Ahilik teşkilatının kökeni, Abbasi döneminde ortaya çıkan “Fütüvvet” anlayışına dayanmaktadır. Fütüvvet; cömertlik, yiğitlik, kardeşlik ve fedakârlık gibi erdemleri esas alan bir yaşam biçimidir. Bu anlayış, Anadolu’da Türk kültürüyle birleşerek Ahilik sistemine dönüşmüştür. 13.yüzyılda Anadolu’ya gerçekleşen Moğol baskıları ve siyasi karışıklıklar sırasında Ahiler, şehirlerde ekonomik düzenin korunmasında etkin rol oynamışlardır. Özellikle Kayseri, Konya ve Kırşehir gibi şehirlerde Ahilik teşkilatı güçlü biçimde örgütlenmiştir. Osmanlı Devleti’nin kuruluş sürecinde de Ahilerin önemli katkıları olmuştur. Birçok tarihçi, Osmanlı’nın ilk dönemlerinde Ahilerin siyasi ve toplumsal desteğinin devletin güçlenmesinde etkili olduğunu........

© Habererk