menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

USTAM, MERDİVEN KURUYORSUN; NEREYE ÇIKACAKSIN?

94 0
04.11.2026

 1940’lı yılların Palu’sunda berberlik, yalnızca saç ve sakal tıraşından ibaret bir meslek değildi. Berberler, çarşı hayatının ayrılmaz bir parçası, mahallelerin tanınan zanaatkârlarıydı. Sınırlı imkânlarla çalışır; el maharetleri ve müşterileriyle kurdukları samimiyetle mesleklerini sürdürürlerdi.

Kullandıkları malzemeler, Anadolu’nun diğer şehir ve kasabalarındaki berberlerinkinden pek farklı değildi. Ustura, bileme kayışı ve taşı, elle çalışan saç kesme makinesi, makas, tarak, tıraş fırçası, sabun tası, boyun altına tutulan bakır veya metal leğenden yüz yıkama tası, kolonya, peşkir ve havlu, mesleğin başlıca araçlarıydı.

Palu berberleri, çalışma biçimlerine göre üç gruba ayrılırdı: Dükkân sahipleri, kahvehanelerin bir köşesinde çalışanlar ve köy köy dolaşan gezgin berberler. Dükkânı olanların sayısı azdı. Küçük ve sade iş yerlerinde bir berber koltuğu, duvara asılı ayna ve birkaç iskemle bulunurdu. Kahvehanelerde çalışanların ise berber koltukları ve aynaları bile yoktu. Müşterilerini bir sandalye üzerinde, sohbetlerin arasında, bazen belirli bir ücretle, bazen de gönüllerinden kopan miktar karşılığında tıraş ederlerdi.

Gezgin berberler, köylülerle anlaşarak veya kendi aralarında köyleri paylaşarak belirli aralıklarla buralara giderlerdi. Küçük bir çantada taşıdıkları birkaç araçla çalışır, ücretlerini çoğunlukla buğday, arpa veya tereyağı gibi ürünlerle alırlardı. Örneğin, kişi başına yıllık bir ölçek buğday karşılığında anlaşan berber, yıl boyunca hizmet verir; topladığı ürünü ailesinin ihtiyacına ayırır yahut çarşıda satarak paraya çevirirdi. Böylece köyle şehir arasındaki ekonomik ve sosyal........

© Günışığı Gazetesi