Mehmet Yıldırım yazdı;

Savaşın sessiz silahı: Su ve gıda, ‘Yeni Dünya’nın lojistik gücü Türkiye

22 Mart Dünya Su Günü, tüm dünyada olduğu gibi Türkiye’de de hatırlandı; etkinlikler yapıldı. Tatlı su kaynaklarının önemine dikkat çekmek, sürdürülebilir yönetimi savunmak ve küresel su krizine karşı farkındalık yaratmak amacıyla 1993'ten beri her yıl kutlanan Birleşmiş Milletler etkinliğidir. Küresel su krizine karşı harekete geçmeyi ve 2030 yılına kadar herkes için su ve sanitasyon hedeflerine ulaşmayı amaçlar.

Fakat ne yaman bir çelişkidir ki; Dünya Su Gününü kutlayan, Birleşmiş Milletler; bugün Ortadoğu’daki su krizine deva olamıyor.

28 Şubat 2026’da başlayan ABD+İsrail–İran gerilimi; sadece füzelerin konuştuğu bir askeri kriz değil. Bu, küresel sistemin damarlarına giren bir stres testidir. Ve bu testin sonucu cephede değil; limanlarda, tarlalarda ve barajlarda belirlenecek.

Bugün dünyanın en stratejik silahı petrol değil; su ve gıda. Ve bu yeni oyunda Türkiye; coğrafyası kadar aklıyla da merkezde duruyor.

Hürmüz kapanırsa dünya aç kalır!..

Hürmüz Boğazı’nın fiilen devre dışı kalması, küresel ekonomide zincirleme bir reaksiyon başlattı. Tankerler bekliyor, sigorta primleri yükseliyor, lojistik maliyetleri katlanıyor. Ama asıl şok, çoğu insanın gözünden kaçan yerde yaşanıyor: gübre piyasasında.

Dünyadaki üre gübresinin yaklaşık üçte biri bu hat üzerinden taşınıyor. Akış yavaşladığında sonuç çok basit:

Enerji pahalanır: → Gübre azalır → Verim düşer → Gıda fiyatı artar

Bugün çiftçinin attığı her kilogram gübre, yarının enflasyonunu belirliyor. Bölge için asıl sınav tam burada başlıyor.

Savaşın görünmeyen cephesi: Su altyapısı…

Modern savaşın hedef listesi değişti. Artık yalnızca askeri üsler değil; musluklar da hedefte.

Körfez ülkelerinin içme suyunun büyük bölümü deniz suyunun arıtılmasıyla (desalinasyon) sağlanıyor. Bu tesisler enerjiye bağımlı; teknik olarak hassas ve coğrafi olarak savunmasız.

Bir füze saldırısı, bir sabotaj ya da bir enerji kesintisi…Ve milyonlarca insanın suyu birkaç gün içinde kesilebilir.

Bu senaryo sadece insani kriz üretmez: Göç üretir.

Ve göç, sınırları olan her ülke için bir güvenlik meselesidir.

Türkiye’nin stratejik avantajı: Coğrafya + Diplomasi...

Türkiye bu krizde sıradan bir ülke değil. Bir koridor, merkez, dengeleyici güç.

Karadeniz’de tahıl koridoru deneyimi; bugün Ankara’nın elindeki en güçlü diplomatik referanslardan biri. Türkiye artık sadece arabulucu değil; lojistik mimar rolüne aday.

Bugün Orta Koridor ve Kalkınma Yolu projeleri birer altyapı yatırımı olmaktan çıktı. Onlar artık jeopolitik sigorta poliçesi. Hem Türkiye hem de bölge halkları için.

Çünkü kriz anında kazanan ülkeler, en güçlü ordusu olanlar değil, en güvenilir tedarik hattına sahip olanlar olur.

Limanlar yeni stratejik üslerdir!..

Mersin ve İskenderun limanları bugün sadece ticaret noktası değil. Onlar bölgenin yeni nefes borusu. Hürmüz’den Basra Körfezi’ne giremeyen yüklerin Anadolu üzerinden taşınması; Türkiye’yi fiilen bir lojistik süper güce dönüştürebilir. Bu fırsat gibi gözükse de Türkiye’nin insani dış politikası ile uyumlu. Çünkü kriz zamanında güvenilir olan ülke, barış zamanında lider olur.

Tedarik zinciri diplomasisi: Yeni dış politika aracı…

Bugün diplomasi sadece masada yapılmıyor. Depolarda, gümrüklerde ve limanlarda yapılıyor. Türkiye’nin kritik bir hamlesi burada ortaya çıkıyor: İç piyasayı koruyarak; → stratejik ürünlerin kontrolünü sağlamak → komşu ülkelerin temel ihtiyaçlarını desteklemek

Bu yaklaşımın adı askeri güç değil. Tedarik zinciri diplomasisi. Ve bu diplomasi, Türkiye’yi bölgesel bir denge unsuru haline getiriyor.

Güvenliğin yeni tanımı: Depo, baraj ve tarla…

Bugün güvenlik artık sadece sınır hattında sağlanmıyor. Bir ülkenin gerçek güvenliği üç yerde ölçülüyor: Depolarında, Barajlarında, Tarlalarında.

Türkiye’nin avantajı burada başlıyor. Fırat ve Dicle havzalarının yukarı kesiminde olmak, yalnızca bir coğrafi gerçek değil. Bu, stratejik bir güçtür. Ama her güç gibi yönetilmezse risk üretir.

Yeni dünya düzeninde Türkiye’nin rolü…

Bu kriz; Türkiye için bir tehdit olduğu kadar bir fırsattır. Eğer doğru yönetilirse: Türkiye enerji ve gıda geçiş merkezi, bölgesel istikrarın anahtarı ve küresel tedarik zincirinin güvenli limanı olur. Bu nedenle Ankara’nın izlediği aktif tarafsızlık politikası, sadece diplomatik bir tercih değil; stratejik bir zorunluluktur.

Geleceğin savaşları mutfakta kazanılacak!..

Bugünün dünyasında savaşların sonucu sadece cephede belirlenmez. Bazen bir şehre ulaşmayan su, en güçlü silah olur. Bazen bir çiftçinin ekmediği tarla, bir ülkenin beslenme kabiliyetini değiştirir.

Türkiye bu yeni çağda bir tercih yapmak zorunda değil. Zaten tam merkezinde duruyor. Yeni süper güç; en çok silaha sahip olan değil, en çok akışı yöneten olacaktır.

Su akışını, Gıda akışını, Ticaret akışının kesintisiz sürdüğü yerin adı giderek daha net yazılıyor: Türkiye.

1- Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Arap Körfezinde olağanüstü bir diplomasi yürüterek savaşın bölgeye yayılmasını engelledi. Amerika’yı barışa zorlayan unsurların arkasında Türkiye var. Bölgesel Kürt Silahlı Unsurlarının ve İran Türk Toplumunun; İran'a karşı cephe açmasını engelleyen de Türkiye. Yine savaşın eşiğine gelen Azerbaycan’da İran’a karşı tepkisini yumuşattı.

2- Bu hengamede Gazze unutulmadı. Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT) Başkanı Büyükelçi İbrahim Kalın, İstanbul'da HAMAS Siyasi Büro yetkilileri ile görüşerek; Gazze ve Filistin’deki İsrail saldırılarının durdurulması için istişare yaptı.

3- Suriye’de sessizlik hakim olsa da önümüzdeki günlerde ciddi bir eşiğine gelebilir. Elbette tedbiri alınıyor.

4- Milliyetçi Hareket Partisi Lideri Devlet Bahçeli; "Lübnan meselesi yalnız Lübnan’ın meselesi değildir; aynı zamanda bölgenin geleceği ve Türkiye’nin güvenliği ile doğrudan bağlantılı bir stratejik meseledir” diyerek Lübnan’a da sahip çıkıldığını deklare etmiştir.

5- Katar’da meydana gelen elim helikopter kazasında şehit olan Türk Silahlı Kuvvetleri ve ASELSAN personeline Allah (cc) rahmet eylesin.

Mehmet Yıldırım, dikGAZETE.com

© Dikgazete.com