Ülkelerin zenginliğini sadece topraktan çıkan değerli madenleri satması ya da yüksek teknoloji ürünleri üretmesi belirlemez.

Türkiye’yi büyük bir ülke yapan şeylerden biri de üzerinde bulunduğu bin bir medeniyetin yaşadığı topraklarda biriktirdiği kültürdür.

Bakın para burada bulundu, modern Hıristiyanlık çağı burada başladı; Hititler, Hurriler, Karyalılar, Frigyalılar, Urartular, Likyalılar, en önemlisi de İyonyalılar burada yaşadı.

Daha Bizans’a, Selçuklulara Osmanlılara gelemiyoruz bile. Say say bitmiyor. Önümdeki haberi yazarken tam da bu düşüncelere dalmıştım.

Efes’ten bahsetmek istiyorum.

Evet, o büyüleyici 9 bin yıllık kesintisiz yaşamın döndüğü antik kentten...

Efes, antik dünyanın en önemli ve güçlü kutsal alanlarından biri haline gelen, aslen Anadolulu bir ana tanrıça olan Efes Artemis’inin kutsal alanı etrafında gelişti.

O dönemin siyasi atmosferi gereği bu kentleri tek başına bir devlet olarak düşünmek gerekiyor. İyonya kentleri çoğu kez Perslere karşı savaşa girmek zorunda kaldı.

Anadolu’nun batısı MÖ 133’te Roma İmparatorluğu’na katıldığında, Efes bölgenin başkenti ilan edilmiş ve kültürel ve ekonomik bir merkez olarak rolünü pekiştirmişti.

Kentteki, Celsus Kütüphanesi’ni, Hadrian Tapınağı, Serapeion ve duvar resimlerini, mozaikler ve mermer kaplamalarını anlatmaya başlasam sayfalar yetmez.

Hele toplumun üst kesimlerinin o dönemdeki lüks yaşam tarzını sergileyen iyi derecede korunmuş teras evleri gidip görmelisiniz.

Fakat Efes antik kentine (ana arkeolojik alana) girerken ödediğiniz standart bilet teras evlerini kapsamaz. Teras evleri ziyaret etmek için antik kentin içinde ayrı bir giriş ücreti ödemeniz gerekiyor.

Zaten amacım tam da son dönemde Efes’te yaşanan gariplikleri anlatmak.

Çünkü okuduğumda inanamadığım bir durum var.

Ege Telgraf gazetesinden İlayda Şahin’in haberine göre Efes antik kentinin karşılama merkezi yerine 180 otobüslük bir otopark ve 61 dükkanlık bir AVM yapıldığı iddia edildi.

Efes aynı zamanda 1. derece arkeolojik sit alanıdır. Aslında dokunulamaz bir bölgedir. Evet, 2863 Sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu gereği, birinci derece arkeolojik sit........

© Cumhuriyet