2025 yılının sonunda, küresel ekonominin devlerindeki şirket kârları, durağan geçen bir 2024 yılının ardından yeniden vites yükseltti. Aşağıda ele alacağımız küresel veriler; ABD, Birleşik Krallık, Japonya, Almanya ve Çin’deki kârların (ulusal hesaplardan ve kendi para birimleri cinsinden alınarak) GSYİH ağırlıklı ortalaması hesaplanarak elde edilmiştir.

2008-2009 Büyük Resesyonu’ndan bu yana “Uzun Depresyon” olarak adlandırdığım döneme denk gelen 2010’lu yıllarda, küresel şirket kârlarının yıllık ortalama büyüme oranı yüzde 3,9 seviyesindeydi. Ancak 2020’lerin ilk yarısında bu ortalama büyüme oranı ikiye katlanarak yüzde 7,7’ye ulaştı. Yine de bu oran, kredi musluklarının sonuna kadar açık olduğu 2000’li yıllardaki yüzde 16,1’lik ortalama büyüme hızının hâlâ çok gerisinde. Bu süreçte küresel kârlarda sadece iki kez düşüş yaşandı: Biri 2015 sonundaki mini “kâr resesyonu”, diğeri ise 2020’deki pandemi çöküşüydü.

KÜRESEL KÂRLILIKTA COĞRAFİ EKSEN KAYMASI

2007 öncesindeki on yıllık dönemde, Çin’in kurumsal sektörü kârlılıkta başı çekiyordu; kârlarındaki yıllık ortalama artış yüzde 26,7’yi bularak Japonya ve ABD’nin üç katından fazla bir hıza ulaşmıştı. Ancak 2010’lara gelindiğinde tablo değişti ve Çin’in kâr büyüme oranı sert bir şekilde geriledi. Japonya hariç diğer ekonomilerde de kâr büyümesi yavaşlama gösterdi. 2020’lerde ise şu ana kadar Japonya ve ABD’deki ortalama kâr büyümesi yeniden ivme kazandı; hatta ABD’deki oran 2010’lu yıllara kıyasla iki kattan fazla arttı. Buna karşın, hem Alman hem de İngiliz şirketlerinin kâr büyümesi 21. yüzyılın ilk çeyreğinde kelimenin tam anlamıyla sefil bir performans sergiledi. Kârlılık açısından bakıldığında, Japon sermayesi oldukça iyi bir iş çıkardı, ABD şirketleri de keza öyle; ancak Avrupa sermayesi sınıfta kaldı.

Tüm bu tablodan ne anlam çıkarmalıyız? 2020’li yıllara ait veriler, büyük ekonomilerdeki sermayenin bir çöküşe doğru sürüklenmediğini gösteriyor. Tabii burada istisna Almanya; zira oradaki kâr büyümesi, ülkenin içinde bulunduğu mevcut resesyon ortamını net bir şekilde teyit ediyor.

ABD KURUMSAL SEKTÖRÜ VE KARLILIK ORANLARI

Resmi verilerden yola çıkan Basu-Wasner kârlılık hesaplamasını kullanarak ABD’ye odaklandığımızda, 2020’li........

© Aydınlık