Barış planı mı, psikolojik operasyon mu?
Ortadoğu’da “barış” kelimesi telaffuz edildiği zaman, hayatı dış politikayla harman olan kim varsa, ilk önce metnin kendisinden çok o metnin nasıl ortaya çıktığına dikkat eder.
Bu coğrafyada yürütülen diplomaside çoğunlukla usul öne çıkarılır, muhteviyat bir miktar arka plana atılır.
Siz buna, ahaliye satma, pazarlama stratejisi de diyebilirsiniz.
Aslında iki gündür tartıştığımız, ABD’nin İran’a sunduğu söylenen 15 maddelik plan da tam olarak böyle bir dosya.
Muhteviyatı yani maddeleri kadar, basına sızdırılma şekli de anlamlı.
Zira bu plan, resmi bir diplomatik metin olarak açıklanmadı. Önce ABD basınına servis edildi. Ardından bölgede yankı buldu.
Çatışmaların en sıcak anında, bütün dünya nefesini tuttu, çıkan bu haberleri anlamaya, anlamlandırmaya çalıştı.
Planın ana çerçevesini kamuoyuna taşıyan ilk kaynakların The Wall Street Journal ve The New York Times olmasına kuvvetle vurgu yapalım.
Sonrasında İsrail basını ve Körfez merkezli medya bu bilgileri hızla dolaşıma soktu. Mesele sosyal medyada iyice köpürtüldü, neredeyse fikir beyan etmeyen kimse kalmadı.
Böylesine kritik haber hele ki The New York Times'ta çıkıyorsa burada durup düşünmek sonra da şu soruyu sormak lazım. Bu gerçekten bir sızıntı mı, yoksa belli bir amaca yönelik kontrollü servis mi?
Ya da ortada gerçekten bir bilgi sızıntısı mı var, yoksa ayrıntısıyla düşünülüp planlanmış bir psikolojik operasyon mu yapılıyor.
Eğri oturup doğru konuşalım, uluslararası ilişkilerde “sızıntı” çoğu zaman saf bir bilgi verme değildir. Aksine bu, kelimenin tam anlamıyla planlı bir iletişim stratejisidir. Washington'daki oyun kurucular da bu stratejiyi çok iyi uygular.
Özellikle ABD gibi küresel güçler söz konusu olduğunda, basına düşen her kritik metnin bir zamanlaması, hedef kitlesi ve amacı vardır.
Bu planın da benzer bir mekanizma ile dolaşıma sokulduğu çok açık.
Yani, resmi açıklama yok ama detaylı maddeler var, tam anlamıyla bir doğrulama yok ama güçlü kaynaklara dayandırılıyor.
Klasik bir nabız yoklama...
Aslında Washington, bu yöntemle birkaç şeyi aynı anda test etmiş oldu.
İran’ın ilk........
