Hazine ve Maliye Bakanlığı hafta başında yaptığı açıklamada sahte faturayla mücadele için yeni yapay zekâ destekli analiz uygulaması KÂŞİF’in devreye alındığını belirtti. Gelir İdaresi Başkanlığı’nın teknoloji birimi GİB Teknoloji ve TÜBİTAK Yapay Zekâ Enstitüsü tarafından geliştirilen KÂŞİF, 4 milyon mükellefin verilerini günlük olarak analiz ediyor.

KURGAN ve KÂŞİF gibi programlar son dönemde gündemimizi daha fazla meşgul etmiş olsa da GİB kural tabanlı risk analiz programlarını 2010 yılından beri kullanıyor. Alanda kullanılmaya başlanılan ilk program KDV İadesi Risk Analiz Sistemi (KDVİRA), KDV iade kontrollerini otomatik olarak yaparak, iade talebini sonuçlandıracak olan vergi dairesine rapor ediyor. Bu sistem ile eş zamanlı olarak hayata geçen Sahte Belge Risk Analiz Programı (SARP), KDVİRA ile bütünleşik olarak çalışarak, iade talebinin gerçek bir alıma dayanıp dayanmadığını belirlemek için kullanılıyor.

Daha sonraki bir aşamada hayata geçen, bir başka kural tabanlı bir risk analiz sistemi Riskli İade Takip Analiz Programı (RİTAP), KDVİRA’nın bir ileri aşaması olarak tanımlanabilir. Sistem, KDV iadesinde sahte belgeye dayalı bir organizasyon olup olmadığı, haksız bir iade yapılıp yapılmadığı gibi hususları kontrol ediyor.

Sistemler sadece KDV alanı ile sınırlı değil. 2014 yılında KDVİRA’nın gelir kurumlar vergisi versiyonu olarak tanımlanabilecek, gelir ve kurumlar vergisinden talep edilen iadeleri denetleyen GEKSİS hayata geçti. Yaklaşık 2018’de ise ÖTV’deki iade süreçlerini dijitalleştiren ÖTV İRA devreye girdi.

KÂŞİF kural tabanlı programlardan yapay zekâya........

© 10 Haber