menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Taahhütlerden köprüye: COP31’in sınavı

6 0
yesterday

Taahhütlerden köprüye: COP31’in sınavı

COP31’de finansman hedeflerinin büyümesi tek başına yeterli değil. Antalya’da asıl sınav, verilen taahhütlerin yatırımlara, dayanıklı altyapıya ve insanların hayatında somut sonuçlara dönüşmesi.

Antalya’daki COP31’de aynı kelimeyi tekrar tekrar duydum: “Uygulama.”

Zirvenin açılışından bu yana izlediğim oturumlarda konuşmacılar değişti, çağrı değişmedi. Artık iklim hedeflerini açıklamak yetmiyor; finansmanı projeye, projeyi de insanların hayatında karşılığı olan sonuca dönüştürmek gerekiyor.

Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) Başkanı Alexander De Croo bunu açıkça söyledi: “Burada mesele, hedefler belirlemek değil. Mesele, müzakereden uygulamaya geçmek.” Antalya’ya gelen 94 bin kişiyi de harekete geçme isteğinin göstergesi sayıyordu. Ne var ki bunca yıldır çizilen yol haritalarıyla sahadaki ihtiyaçlar arasındaki mesafe hâlâ büyük. Bu mesafenin adı çoğu zaman finansman.

FİNANSMAN HEDEFLERİ BÜYÜYOR

Bakü’de gelişmiş ülkelerin öncülüğünde yılda 300 milyar dolar iklim finansmanı sağlanması, tüm kaynaklardan gelişmekte olan ülkelere yönelen finansmanın da yılda 1,3 trilyon dolara çıkarılması hedeflendi. İki hedefin tarihi de 2035.

BM İklim Değişikliği İcra Sekreteri Simon Stiell, Bakü’den Belém’e uzanan yol haritasının artık gerçeğe dönüşmesi gerektiğini hatırlattı. Asıl sorun yalnızca hedef tutara ulaşmak değildi. Paranın hangi koşullarda, kime, ne zaman ulaştığı da belirleyiciydi. Stiell’in uyarısı önemli: Ülkeler borçlarını ödemekle iklime dayanıklılık yatırımı yapmak arasında seçim yapmak zorunda bırakılmamalı.

Uyum Fonu (Adaptation Fund) Başkanı Mikko Ollikainen’e göre mevcut finansman, gelişmekte olan ülkelerin uyum ihtiyaçlarının yüzde 10’undan azını karşılıyor. Sel, kuraklık ve fırtınaya karşı korunmak için gereken kaynağın onda biri bile yok. Ollikainen’in “Gelecek çoktan geldi” sözü boşuna değil.

İKLİM KRİZİNİN FATURASI EŞİT DAĞILMIYOR

COP31 devam ederken yayımlanan Oxfam’ın analizine göre bu yıl ocak-eylül döneminde seller en az 8 bin kişinin ölümüne yol açtı; can kaybı 2013’ten bu yana en yüksek düzeyde. Ölümlerin yaklaşık dörtte üçü Nepal’de. Eşitsizliğin yüksek olduğu ülkelerde sel kaynaklı ölümler 7 kat fazla. Kuruluşun hesabında, en zengin yüzde 1’lik kesimden bir kişinin karbon salımının aşırı sıcaklara katkısı ortalama bir kişininkinin 34, en yoksul yüzde 50’lik kesimden bir kişininkinin 100 katı. Krize katkıyla ödenen bedel aynı yerde buluşmuyor.

COP31 Başkanı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum meseleyi ekonomik faturasıyla ortaya koydu. BM Afet Riskini Azaltma Ofisi’nin 2025 Küresel Değerlendirme Raporu’na göre afetlerin zincirleme etkileri ve ekosistem kayıpları da hesaba katıldığında yıllık maliyet 2,3 trilyon doları aşıyor. Kurum’un aktardığına göre dayanıklılığa yatırılan her 1 dolar bazı........

© YeniBirlik