Pandemi günlerinde Fransa Cumhurbaşkanı Macron, en çok satan ağrı kesici ham maddesi olan parasetamolü kendi topraklarında üretmeyi bir egemenlik meselesi olarak ilan etmişti. Aradan 6 yıl geçti, o tesis hâlâ üretime geçemedi. Üstelik 2024'te Doliprane'ın üreticisi Opella’nın mutlak çoğunluk ve kontrol hisseleri 16 milyar euroluk bir değerlemeyle Amerikan fonuna satıldı. Hammaddeyi milli üretmeyi bırakın, ilacın üreticisi bile satıldı. Fransız devleti ancak %2 hisse ve bazı yazılı taahhütler alabildi.

Ben bu hikâyeyi bize bir ibret olsun diye anlattım. Tedarik güvenliği deyince aklımıza enerji ve gıda geliyor, çip geliyor, silah geliyor, ilacı ise çoğu zaman listenin dışında bırakıyoruz. Oysa salgın herkese gösterdi ki kritik bir molekülü üretemiyorsanız kriz anında para da anlamsız kalıyor. Sağlık egemenliği de bence bir milli güvenlik meselesi.

Geçen haftalarda aşı için hastaneye gittiğimde bar takım aşılarda Hindistan malı aşılar kullanıldığını gördüm. İsrail malı bir aşıyı herhalde asla kullanmazdık. Ama bugün konumlanma olarak İsrail ve Yunanistan ile kolkola girmiş, İsrail ile Özel Stratejik İşbirliği seviyesine ilişki kuran Hindistan aşılarını kullanıyor olmamız beni tedirgin etti. Nitekim 2022 yılında Hindistan menşeli bir kısım öksürük şurubunun Gambiya ve Özbekistan’da birçok çocuğun ölümüyle ilişkilendirildiği vaka henüz hafızalarda çok tazedir.

Türkiye'nin tablosuna bakalım. 2025'te ilaç ithalatımız  artarak 7,3 milyar dolara çıktı. İhracat 2,5 milyar dolarda kaldı. İhracatın ithalatı karşılama oranı 4, yani yıllık açık 4,8 milyar dolar civarında. Kutu sayısına bakınca güçlü görünüyoruz: eczanede satılan ilaçların �,8'i yerli üretim. Ama değere bakınca resim değişiyor, paranın D,6'sı ithal ürüne gidiyor. Yerli ilaç da olsa etken maddenin ve yardımcı kimyasalların da tamamına yakınını dışarıdan alıyoruz. Üstelik ithalatın d'ü Avrupa'dan geliyor; bizim bağımlılığımız ucuz Asya etken maddesi kadar pahalı Batı ilacına görünüyor. Devletimiz fahiş rakamlara dur........

© Türkgün