İsrailli satirist yazar Shahak Shapira’nın Yolocaust projesi, dijital çağın görsel kültürü ile tarihin travmatik gerçekleri arasındaki gerilimi görünür kılan çarpıcı bir müdahale olarak 2017 yılında yapıldı. Proje, Berlin Holokost Anıtı üzerinde neşeli pozlar vererek selfie çeken ziyaretçilerin fotoğraflarını, Nazi toplama kamplarından arşiv görüntüleriyle yan yana getirmeye dayanıyor. Böylece ‘You Only Live Once’ (YOLO) sloganının hedonist yaklaşımı ile Holokost’un kitlesel imhasına dair tarihsel gerçeklik, yazar tarafından sert bir biçimde çarpıştırıldı. Sonuç olarak projedeki bu estetik müdahaleyle tarih, suskunluk, yaşanmışlık ve tanıklık gibi kavramlar yeniden masaya yatırılmış oldu.

Modern tarih yazımı, özellikle travmatik bir geçmiş söz konusu olduğunda, temsilin sınırlarıyla karşı karşıya kalır. Holokost gibi yaşanmış büyük ölçekli kitlesel katliamlar, sıradan tarihsel anlatı biçimlerinin ötesine geçen bir kırılma yaratır. Yolocaust, bu kırılmayı dijital kültürün yüzeyselliği üzerinden yeniden görünür kılar. Shapira’nın müdahalesi, bir temsil krizini açığa çıkarır: Acı nasıl temsil edilir? Hafıza........

© Şalom