Epstein Vakası: Modern Cahiliyetin Anatomisi
Epstein Vakası: Modern Cahiliyetin Anatomisi
Kur’an-ı Kerim “cahiliye” kavramı ile belirli bir tarihi dönemi anlatmak için değil, belirli bir zihniyet tipini ifade etmek için anlatır. Bu zihniyetin temel özelliği, insan değerinin güç, çıkar ve statüye göre belirlenmesidir. Nahl suresinde kız çocuğu doğduğunda babanın yüzünün “kapkara kesilmesi” (Nahl, 58–59), bireysel bir duygudan öte, toplumsal bir değer yargısını yansıtır. Kız çocuğu oluşan ekonomik ve kültürel normların gölgesinde adeta sosyal yük olarak görülmüş; bu da, onu değersizleştiren bir kültürel norm üretmiştir. Tekvîr suresindeki “Diri diri gömülen kıza hangi suçtan dolayı öldürüldüğü sorulduğunda…” (Tekvîr, 8–9) ayeti ise, bu normun ahlâkî sorgusudur. Burada sorgulanan yalnızca fiil değil, fiili mümkün kılan zihniyettir. Kur’an’ın diri diri toprağa gömülen masumlara yönelttiği bu soru, aslında ortada hiçbir suç olmadığını da ilan eder. Böylece “fail nizamın” üretebileceği tüm gerekçeler geçersiz kılınır. Mesele bireysel bir cinayet olmaktan çıkar. İnsan hayatını değersizleştiren “sistemsel zihniyet” yargılanır. Bu yargılama usulü sayesinde güç dengeleri tersine dönüverir. Dünyada zulme uğrayan masumlar, ilahî adalet önünde merkeze alınır. Böylece medeniyete götürecek ölçünün güçlünün değil, korunmaya muhtaç olanlar üzerinden belirlenebileceği telkin edilir.
Cahiliye toplumunda kız çocuklarının istismarı ve öldürülmesi münferit sapmalar değil, belirli ölçüde normalleşmiş uygulamalardı. Bu zihniyete “cahiliye” denmesinin nedeni de........
