menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Türkosfer’e tipik bir örnek: Somali

53 0
26.02.2026

Türkiye’nin oluşturduğu stratejiyi uygulamaya koyduğu 2011 senesinde, Somali tam manasıyla iflas etmişti. Dünyanın en fakir, geri ve istikrarsız ülkesiydi. Ülkenin toprakları, elliden fazla radikal dinci, menfaat ve aşiret bazlı yapılanma tarafından kontrol ediliyordu. Hükümet sadece başkentteki iki, üç mahalleye sıkışmıştı. Çetecilik, korsanlık ve gasp normalleşmişti. Her yıl on binlerce insan açlıktan ölüyordu. Bebekler ve küçük çocuklar çalınarak, batılılara satılıyordu. Devletin neredeyse tek gelir kaynağı, yurtdışından gelen yardımlardı.

İç savaşın başladığı 1991 senesinden sonra başta BM, ABD, İngiltere ve AB olmak üzere uluslararası güçler Somali’ye müdahale etmişler, binlerce asker göndermişler ve çok sayıda kayıp vermişlerdi. Sonuç alamayınca pes ederek geri çekilmişlerdi. Her sene bir öncekinden berbattı.

Diyeceksiniz ki ‘’Bu durumdaki bir memlekette üstelik bu kadar başarısızlık yaşanmışken, Türkiye’nin ne işi var?’’ Türkiye’nin Afrika stratejisi 2005 yılında Çin’in Afrika’ya girişinden hemen sonra uygulanmaya başlandı. Türkiye kıtaya güçlü bir giriş yapsa da Çin gibi sınırsız imkanlara sahip bir dünya deviyle, kıtada iki yüz yıldır hükümran olan İngiltere, Fransa ve ABD’nin karşısında istediği mesafeyi alamadı. İhracatı her yıl katlanarak artsa da özellikle eğitimde, havacılıkta, hava limanı işletmeciliğinde ve ticarette mesafe alınsa da pastadan aldığı pay küçük kaldı.

Bu konjonktür Türkiye’yi ikili strateji uygulamaya itti. Türkiye Afrika genelinde etkili olmaya ve güçlenmeye çalışırken, büyük güçlerin girmeye değer görmediği, başarısız olduğu ve/veya terk ettiği ülkelere yöneldi. Yani risk aldı. Yöneldiği ülkelerde önce emniyeti ve istikrarı sağladı. Sonra refahı arttırıcı politikalar uyguladı. Bu stratejinin takip edildiği ilk ülke Somali oldu.

Türkiye okullar, hastaneler, sağlık ocakları, su kuyuları yaparak halkla bütünleşti. Somali’nin hava ulaşımını THY sağladı. Hava limanlarını Türk şirketleri işletti. On binden fazla genç Türk üniversitelerinden mezun oldu. Bir o kadarı halen öğrenci. Somali ordusunu Türk subayları kurdu. Binden fazla subay Harbiye’den mezun olarak Somali ordusuna katıldı. İki binden fazla subay, Mogadişu’da, eğitim dili Türkçe olan, Türk komutanların eğitim verdiği harp okulunu........

© Habererk