Cevabı baştan verelim: Ne deli ne de rol yapıyor. Kendince planlı bir ajandayı uygulamaya çalışıyor. Onun “geleneksel tarza aykırı”, sert hareketlerini dışarıdan izleyen kimileri ise “deli” yakıştırması yapıyor.

Oysa ABD sisteminin tabiatına ve tarihine biraz yakından bakınca ABD’nin başına bir delinin geçemeyeceğini anlamak hiç de değil.

ABD, kapitalist sistemin ve Batı medeniyetinin hem merkezi hem de lideri.

Eskiden bu iki özellik de Londra’daydı. Savaş sonrası dönemde ABD, sistemin lideri oldu ama merkez hala İngiltere’ydi. Soğuk savaş bittikten sonra ise bu sefer ABD, hem merkez hem lider oldu.

Bu ne anlama geliyor açalım…

Öncelikle sermayenin tarifi Amerikan para birimi ile, dolar ile yapılıyor. Sadece petrol, altın, gümüş değil, başka ülkelerin paraları da dolar ile alınıp satılıyor. Doları da Amerika’nın merkez bankası basıyor.

Amerika’dan belirlenen bir başka şey, sermayenin kuralları ve standartları. Tüm finansal sisteminin yürütmesi de yasaması da yargısı da ABD’nin elinde. Şirketlerin ve devletlerin “puanları” ABD’nin kurallarına göre veriliyor. Bu kurallar sadece finansal göstergeleri değil, siyasi tercihleri de içeriyor. ABD’nin işine gelmeyen her ülkeye yaptırım uygulaması boşuna değil. Amerikan yaptırımı, sistemin dışına itilmek anlamına geliyor.

Dünyada paranın çoğalmasını ve el değiştirmesini sağlayan en önemli süreç ticaret. Ve ABD, ticaretin de kurallarını belirliyor. Hem kendi üretim ve tüketim gücüyle hem de Dünya Ticaret Örgütü gibi kurumlardaki siyasi ağırlığı ile.

Hepsinden önemlisi ise ABD’nin merkezi konumunun........

© Haber7