TÜRKİYE'YE GELEN YABANCI YATIRIM NEDEN AZALDI?
Ekonominin en önemli göstergelerinden biri, yabancı yatırımcıların bir ülkeye ne kadar güven duyduğudur. Çünkü uluslararası yatırımcılar, paralarını kolay kolay herhangi bir ülkeye götürmez. Önce ekonomik istikrara, hukuki güvenceye, siyasi ortama ve geleceğe bakarlar. Eğer bu alanlarda olumlu bir tablo görürlerse yatırım yaparlar. Tam tersi durumda ise beklemeyi tercih ederler.
Uluslararası Yatırımcılar Derneği (YASED), Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) verilerinden hazırladığı son bültende dikkat çekici rakamlar paylaştı. Buna göre Türkiye'ye 2026 yılının ilk beş ayında yaklaşık 4 milyar dolarlık uluslararası doğrudan yatırım (UDY) geldi. Ancak bu rakam, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 15 düşüş anlamına geliyor.
İlk bakışta 4 milyar dolar az gibi görünmeyebilir. Fakat önemli olan yalnızca gelen para miktarı değil, bunun geçmiş yıllarla karşılaştırıldığında nasıl değiştiğidir. Çünkü yabancı yatırımın azalması, ekonomiye ilişkin bazı soru işaretlerinin oluştuğunu gösteriyor.
Uluslararası doğrudan yatırım, sıcak para gibi bugün gelip yarın çıkan bir sermaye değildir. Fabrika kuran, üretim yapan, teknoloji getiren, istihdam oluşturan yatırımcıdan söz ediyoruz. Bir otomotiv fabrikası, bir elektronik üretim tesisi, bir yazılım geliştirme merkezi ya da büyük bir lojistik yatırımı doğrudan yatırım kapsamına girer.
Bu tür yatırımların en önemli özelliği uzun vadeli olmasıdır. Gelen yatırımcı yıllarca üretim yapar, binlerce kişiye iş verir, ihracat gerçekleştirir ve ülke ekonomisine kalıcı katkı sağlar.
Bu nedenle doğrudan yatırım miktarındaki gerileme ekonomistler tarafından dikkatle izlenmektedir.
Peki yabancı yatırımcı neden eskisi kadar istekli davranmıyor?
Bunun tek bir nedeni yok.
Dünyada son yıllarda jeopolitik gerilimler arttı. Rusya-Ukrayna savaşı, Orta Doğu'daki çatışmalar, enerji fiyatlarındaki dalgalanmalar ve küresel ticarette yaşanan belirsizlikler yatırım kararlarını doğrudan etkiliyor. Uluslararası şirketler artık daha temkinli hareket ediyor.
Türkiye açısından........
