Hz. İsa’nın çarmıha gerildiği yıllarda putlara tapınan Romalılar, büyük bir imparatorluk kurup, Anadolu ve Mezopotamya dahil, büyük bir toprak parçasına egemen olmuştu.

İsa, Yahudi dininin değişmesini amaçlayan mesajlarını, çok erken yaşta ölmesi nedeniyle sadece şimdiki Filistin’de yerleşik Yahudiye ile Kudüs’teki Yahudilere iletebilmişti. 33 yaşında çarmıha gerilmesinden sonra, havarilerinin Kudüs ve çevresinde İsa’nın düşüncelerini yayma çabaları, savaşlar nedeniyle kısır kalmıştı. İsa’nın ölümünden birkaç yıl sonra, Roma İmparatorluğu’nun hakimiyetindeki Kudüs’te büyük bir isyan çıktı. İsyanın başlama nedeni Yahudilerle Yunanlıların din yüzünden birbirlerine girmeleriydi. Çok geçmeden, çok daha kalabalık bir grup olan Yahudiler, burada egemen olan Roma askerlerine de saldırdılar. Yunanların o dönemde Zeus, Hera, Ares ve Afrodit; Romalıların ise Jüpiter, Juno, Mars ve Venüs gibi mitolojik tanrıları vardı.

Romalılar Kudüs’te başlayan büyük isyana, Yahudi tapınağını yakarak ve bölgede yaşayan yaklaşık 6 bin kişiyi idam ederek karşılık verdiler. MS 66 yılında Romalı komutan Titus, Mısır’daki Roma ordusu ile Kudüs’e geldi. 4 yıl süren kuşatma sonunda Kudüs’ü babası ile birlikte ele geçirdi ve tüm şehri yaktı. Çok sayıda Yahudi ve Hristiyan bu savaşta öldürüldü. Kudüs enkaz haline geldi. Bir Yahudi mezhebi olarak doğan Hristiyanlık dininin başlangıç noktası tamamen kana bulandı. Hristiyanlık dini bu savaşlar sırasında tıkanmış, neredeyse yok olma noktasına gelmişti.

Ancak İsa’yı rüyasında gördüğünü söyleyen ve İsa’dan el aldığını belirten Tarsuslu Pavlus ya da diğer adıyla Aziz Paul, kaybolmaya yüz tutan Hristiyanlık dinini, MS 46 yılında başladığı zorlu seyahatlerle Anadolu’da egemen olan Romalılara ve Yunanlılara anlatmaya başladı. Dinlerin birbirlerine hoşgörüyle yaklaştıkları bir yer olan Anadolu’da ilk seyahatine MS 46-48 yılları arasında çıkan Aziz Paul, aynı yerleri ilerleyen yıllarda iki kez daha dolaştı, vaazlar verdi.

İsa’nın mesajları, Tarsuslu Aziz Paul’un gezileri ile Anadolu’da yerleşik Yunan ve Romalılarda yankı bulmaya başladı. “Ben Tarsuslu bir Kilikyalıyım” diyerek kendisini tanıtan Aziz Paul, İsa ile hiç tanışmadığını, ancak onu rüyasında gördükten sonra bu yolculuğa çıktığını her yerde anlatmaya başladı. İsa’nın 12 havarisi arasında yer almamasına rağmen, Aziz Paul, yaptığı misyonerlik çalışmaları nedeniyle daha sonraları “Anadolu Havarisi” adını aldı.

Hıristiyanlığın Kudüs’ten Anadolu’ya buradan da Avrupa’nın içlerine yayılmasında en büyük pay........

© Gazete Pencere